درس پژوهی :باغ واژه ها در جستجوی معنا: ارائه ی الگوی تکوین مفهوم در آموزش ترکیبات وصفی و اضافی پایه ی ششم

پژوهش حاضر با هدف کاهش بدفهمی دانش آموزان پایه ششم در تشخیص ترکیبات وصفی و اضافی و بهبود توانایی تحلیل رابطه ی معنایی میان واژه ها انجام شد. گروه درس پژوهی مدرسه ی دخترانه قداست بیرجند با مشارکت ۲۰ دانش آموز پایه ششم، پس از مشاهده ی عملکرد ضعیف فراگیران در تشخیص ترکیبهای وصفی و اضافی )بیش از ۲۷٪ اشتباه) علت اصلی بدفهمی را توجه صرف به نشانه ی کسره و استفاده از تکنیک های سطحی(تکیه بر واژه های است و تر) بدون تحلیل رابطه ی معنایی تشخیص داد. تیم با بهرهگیری از الگوی تکوین مفهوم برونر، طرح درس دوم را در قالب ارائه ی مثال و غیرمثال، کشف ویژگیها توسط دانش آموزان در گروههای سه نفره، نامگذاری مفاهیم و سپس تولید ترکیبات جدید طراحی کرد. به منظور سنجش تعمیق یادگیری و جلوگیری از ارزیابی مبتنی بر حافظه کوتاه مدت، ارزشیابی تراکمی بعد از دو روز انجام شد. نتایج اجرای طرح درس دوم نشان داد که ۷۸٪ دانش آموزان توانستند ترکیبات را به درستی تشخیص داده، رابطه ی توصیف و مالکیت را توضیح دهند و حداقل دو ترکیب جدید بسازند. همچنین مشارکت گروهی و دفاع از پاسخ با اعتماد به نفس در دانش آموزان تقویت شد. این رویکرد با تاکید بر کشف فعال مفاهیم، بدفهمی زبانی را به طور موثری کاهش داد.

کلیدواژه ها:

الگوی تکوین مفهوم ، ترکیب اضافی ، ترکیب وصفی ، پایه ششم ، بدفهمی زبانی