انیمیشن های آموزشی بر پرورش تفکرانتقادی در دانش موزان پایه سوم ابتدایی ناحیه ۷ شهر مشهد

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر انیمیشن های آموزشی بر پرورش تفکر انتقادی دانش آموزان پایه سوم ابتدایی ناحیه ۷ شهر مشهد انجام شد. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان پایه سوم ابتدایی ناحیه ۷ شهر مشهد در سال تحصیلی ۱۴۰۴۱۴۰۵ بود. نمونه گیری به روش در دسترس و داوطلبانه انجام شد و شرکت کنندگان پس از اجرای پیش آزمون، به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. نمونه نهایی شامل ۳۰ دانش آموز بود که ۱۵ نفر در گروه آزمایش و ۱۵ نفر در گروه کنترل قرار گرفتند. گروه آزمایش طی ۱۲ جلسه ۷۵ دقیقه ای در برنامه آموزشی مبتنی بر انیمیشن های آموزشی شرکت کرد، درحالی که گروه کنترل در این مدت آموزش معمول مدرسه را دریافت کرد. محتوای مداخله بر اساس درس های مطالعات اجتماعی پایه سوم ابتدایی تدوین شد و هر جلسه شامل نمایش انیمیشن آموزشی، بحث هدایت شده، فعالیت گروهی و تمرین مهارت های تفکر انتقادی بود. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه مهارت های تفکر انتقادی دانش آموزان رجایی (۱۳۹۳) بود. داده های پژوهش با استفاده از شاخص های آمار توصیفی و در سطح استنباطی با روش تحلیل کوواریانس در نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ تحلیل شدند. نتایج نشان داد انیمیشن های آموزشی موجب افزایش معنادار تفکر انتقادی دانش آموزان گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل شده است. همچنین، این مداخله موجب بهبود معنادار مولفه های تفکر انتقادی شامل مهارت های تفسیری، استنباطی، ارزشیابی، استدلال قیاسی و استدلال استقرایی شد. بر اساس یافته های پژوهش، انیمیشن های آموزشی با عینی سازی مفاهیم، ایجاد موقعیت های مسئله محور، تحریک فرایند پرسشگری و افزایش مشارکت فعال دانش آموزان، می توانند به عنوان ابزاری موثر در پرورش تفکر انتقادی در دوره ابتدایی مورد استفاده قرار گیرند. بنابراین، پیشنهاد می شود معلمان و برنامه ریزان آموزشی، استفاده هدفمند از انیمیشن های آموزشی را متناسب با اهداف محتوای درسی و در کنار روش های فعال تدریس مورد توجه قرار دهند.

کلیدواژه ها:

انیمیشن های آموزشی ، تفکر انتقادی