نقش هوش مصنوعی در تداوم آموزش در شرایط بحران و جنگ؛ فرصت ها، چالش ها و راهکارهای اجرایی

بحران ها و شرایط پیش بینی نشده، همواره یکی از چالش های اساسی نظام های آموزشی در حفظ تداوم یادگیری و استمرار ارتباط میان مدرسه، معلم و دانش آموز بوده اند. در چنین موقعیت هایی، ضرورت بهره گیری از رویکردهای انعطاف پذیر و ابزارهای نوین آموزشی بیش از گذشته مورد توجه قرار می گیرد. هوش مصنوعی به عنوان یکی از فناوری های نوظهور، ظرفیت هایی را برای پشتیبانی از فرایند آموزش، شخصی سازی یادگیری، کمک به تصمیم گیری آموزشی و افزایش تاب آوری مدارس فراهم کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در تداوم آموزش در شرایط بحران و جنگ، شناسایی فرصت ها، چالش ها و الزامات اجرایی آن در ساختار آموزش وپرورش ایران انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی و بررسی منابع علمی مرتبط است. داده های پژوهش از طریق تحلیل مطالعات انجام شده در حوزه هوش مصنوعی آموزشی، یادگیری دیجیتال، تاب آوری آموزشی و فناوری های پشتیبان یادگیری گردآوری و با روش تحلیل محتوای کیفی بررسی شده اند. یافته ها نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند با فراهم سازی مسیرهای یادگیری انعطاف پذیر، حمایت از فعالیت های حرفه ای معلمان، شناسایی نیازهای آموزشی دانش آموزان و کمک به مدیریت بهتر اختلال های آموزشی، نقش موثری در حفظ جریان یادگیری ایفا کند. در مقابل، محدودیت های زیرساختی، ضرورت توانمندسازی معلمان، مسائل اخلاقی، امنیت داده ها و تفاوت سطح دسترسی مدارس از مهم ترین موانع اجرای آن محسوب می شوند. نتایج پژوهش تاکید می کند که استفاده موفق از هوش مصنوعی در آموزش وپرورش ایران نیازمند رویکردی تدریجی، انسان محور و متناسب با شرایط واقعی مدارس است؛ به گونه ای که فناوری در جایگاه ابزار پشتیبان، زمینه افزایش تاب آوری آموزشی و کاهش پیامدهای ناشی از بحران های آموزشی را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

: هوش مصنوعی آموزشی ، تداوم یادگیری ، تاب آوری آموزشی ، آموزش در شرایط بحران ، تحول دیجیتال در مدرسه ، یادگیری انعطاف پذیر ، سیاست گذاری فناوری آموزشی