مقایسه یادگیری سطحی و یادگیری عمیق از منظر روان شناسی شناختی و تاثیر آن بر فهم مفهومی مطالب درسی

کیفیت یادگیری در نظام های آموزشی به چگونگی پردازش و درک مطالب توسط یادگیرندگان مربوط می شود. در سال های اخیر، تمایز میان یادگیری سطحی و یادگیری عمیق به عنوان دو رویکرد متفاوت در فرایند یادگیری مورد توجه پژوهشگران روان شناسی شناختی قرار گرفته است. یادگیری سطحی بیشتر با حفظ کردن اطلاعات، تمرکز بر نکات پراکنده و تلاش برای بازتولید مطالب در موقعیت های ارزیابی همراه است. در این نوع یادگیری، اطلاعات معمولا بدون ایجاد ارتباط معنادار میان مفاهیم در ذهن ذخیره می شوند و در نتیجه ماندگاری و قابلیت کاربرد آن ها محدود باقی می ماند. در مقابل، یادگیری عمیق بر درک معنا، تحلیل مفاهیم، برقراری ارتباط میان ایده ها و پیوند دادن دانش جدید با دانش پیشین تاکید دارد. این رویکرد باعث می شود مطالب درسی به صورت سازمان یافته در حافظه بلندمدت شکل بگیرند و امکان استفاده از آن ها در موقعیت های جدید فراهم شود. هدف از این مقاله بررسی و مقایسه یادگیری سطحی و یادگیری عمیق از منظر روان شناسی شناختی و تحلیل نقش آن ها در شکل گیری فهم مفهومی مطالب درسی است. یافته های این بررسی نشان می دهد که رویکردهای یادگیری می توانند تاثیر قابل توجهی بر میزان درک مفهومی و پایداری دانش داشته باشند. در حالی که یادگیری سطحی بیشتر به یادسپاری کوتاه مدت مطالب محدود می شود، یادگیری عمیق زمینه درک گسترده تر مفاهیم، توانایی تحلیل و کاربرد دانش در شرایط مختلف را فراهم می کند. توجه به این تمایز می تواند در طراحی محیط های آموزشی و بهبود شیوه های تدریس نقش موثری ایفا کند و به ارتقای کیفیت یادگیری در فرایند آموزش کمک نماید.

کلیدواژه ها:

یادگیری سطحی ، یادگیری عمیق ، روان شناسی شناختی ، راهبردهای یادگیری و حافظه بلندمدت