سواد رسانه ای دانش آموزان؛ مسئولیت های مدیر و معاون پرورشی

سواد رسانه ای یکی از مهم ترین شایستگی های مورد نیاز دانش آموزان در عصر دیجیتال است که نقش بسزایی در افزایش قدرت تحلیل، تفکر انتقادی، تصمیم گیری آگاهانه و استفاده مسئولانه از رسانه های نوین دارد. با گسترش اینترنت، شبکه های اجتماعی و فناوری های نوظهور، دانش آموزان بیش از گذشته در معرض حجم گسترده ای از اطلاعات، اخبار و پیام های رسانه ای قرار گرفته اند؛ ازاین رو، ارتقای سواد رسانه ای آنان به یکی از اولویت های نظام تعلیم و تربیت تبدیل شده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین مسئولیت های مدیر و معاون پرورشی در ارتقای سواد رسانه ای دانش آموزان و ارائه راهکارهایی برای تقویت فرهنگ استفاده صحیح از رسانه ها انجام شد. این پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه مطالعه کتابخانه ای، بررسی منابع علمی، اسناد آموزشی و پژوهش های مرتبط صورت گرفته است.یافته های پژوهش نشان داد که مدیر مدرسه با برنامه ریزی آموزشی، ایجاد بسترهای مناسب، توانمندسازی معلمان، جلب مشارکت خانواده ها و حمایت از اجرای برنامه های فرهنگی، نقش راهبردی در توسعه سواد رسانه ای ایفا می کند. همچنین معاون پرورشی با طراحی و اجرای کارگاه های آموزشی، برنامه های فرهنگی، فعالیت های گروهی، آموزش مهارت های تفکر انتقادی، اخلاق رسانه ای و پیشگیری از آسیب های فضای مجازی، نقش موثری در ارتقای آگاهی و مسئولیت پذیری دانش آموزان دارد. نتایج همچنین بیانگر آن است که همکاری مستمر میان مدرسه و خانواده، آموزش مستمر کارکنان، بهره گیری هدفمند از فناوری های نوین و نهادینه سازی آموزش سواد رسانه ای در برنامه های آموزشی و پرورشی مدارس، از مهم ترین عوامل موفقیت در این حوزه به شمار می روند.در مجموع، پژوهش حاضر نشان می دهد که ارتقای سواد رسانه ای دانش آموزان نیازمند رویکردی جامع، مشارکتی و آینده نگر است و مدیر و معاون پرورشی، به عنوان دو رکن اصلی مدیریت آموزشی و تربیتی مدرسه، نقش اساسی در تحقق این هدف بر عهده دارند. توجه نظام مند به آموزش سواد رسانه ای می تواند علاوه بر کاهش آسیب های فضای مجازی، زمینه پرورش دانش آموزانی آگاه، مسئول، خلاق و برخوردار از مهارت های لازم برای زندگی در جامعه دیجیتال را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

: سواد رسانه ای ، دانش آموزان ، مدیر مدرسه ، معاون پرورشی ، فضای مجازی ، تعلیم و تربیت ، شهروندی دیجیتال ، تفکر انتقادی.