چارچوب طراحی کریدورهای ایمن و تاب آور دسترسی خودروهای آتش نشانی در شهر تهران با تاکید بر مدیریت شهری هوشمند

دسترسی سریع و قابل اتکای خودروهای آتش نشانی به محل حادثه یکی از مولفه های اساسی ایمنی شهری است. در شهر بزرگی مانند تهران، کیفیت این دسترسی فقط به تعداد ایستگاه ها وابسته نیست و از ویژگی های شبکه معابر، توپوگرافی، تراکم، موانع، پروژه های عمرانی، شرایط ترافیکی و احتمال اختلال ناشی از مخاطرات طبیعی تاثیر می پذیرد. هدف این مقاله ارائه چارچوبی برای طراحی و مدیریت «کریدورهای ایمن و تاب آور دسترسی آتش نشانی» در شهر تهران است؛ چارچوبی که بتواند میان برنامه ریزی شهری، مدیریت ترافیک و عملیات آتش نشانی ارتباط برقرار کند. پژوهش از نوع کاربردی و با رویکرد توصیفی تحلیلی است و بر مرور مطالعات مرتبط با تهران و توسعه یک مدل مفهومی و شاخص ترکیبی استوار است. پژوهش های پیشین نشان داده اند که تحلیل شبکه برای سنجش پوشش زمانی ایستگاه های تهران ضروری است و پژوهش های جدید نیز نشان می دهند که در سناریوی زلزله، بخشی از مسیرهای دسترسی ایستگاه های آتش نشانی در منطقه تهران کرج می تواند در معرض خطر قرار گیرد. بر مبنای این شواهد، در مقاله حاضر کریدورهای امدادی با پنج معیار اصلی زمان سفر، ظرفیت عبور، پیوستگی، افزونگی و آسیب پذیری تعریف می شوند. همچنین سازوکار پیشنهادی برای مدیریت هوشمند کریدورها شامل پایگاه داده مکانی، پایش موانع، ارزیابی پروژه های عمرانی، تحلیل سناریوهای بحران و اولویت بندی سرمایه گذاری ارائه می شود. نتیجه پژوهش آن است که حفاظت از مسیرهای امدادی باید به عنوان یک سیاست مشترک میان سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی و شهرداری تهران دیده شود و در کنار توسعه ایستگاه ها، به نگهداری و تاب آوری شبکه نیز توجه شود.

کلیدواژه ها:

تهران ، آتش نشانی ، کریدور امدادی ، تاب آوری شهری