بررسی شیوع علائم اختلال کم توجهی- بیش فعالی در داوطلبان کنکور سراسری استان همدان با تمرکز بر هایپرفوکوس و ایگو

اختلال کم توجهی- بیش فعالی یک اختلال عصبی-تکاملی است که برخلاف تصور رایج، تنها محدود به دوران کودکی نیست و تقریبا ۴.۴ درصد جمعیت بزرگسال جهان را تحت تاثیر خود قرار می دهد. ایناختلال می تواند بر جنبه های گوناگون زندگی از عملکرد تحصیلی و شغلی تا کیفیت روابط بین فردی تاثیر بگذارد و چالش های قابل توجهی در زندگی روزمره فرد ایجاد کند. با وجود این، برخی ویژگی های شناختی مرتبط با این اختلال از جمله هایپرفوکوس به عنوان توانایی تمرکز عمیق و پایدار در شرایط خاص ، و همچنین نقش ساختار ایگو در شکل گیری روابط بین فردی ، مشخصا در پژوهش های فارسی زبان کمتر مورد توجه قرار گرفته اند. پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی- مقطعی است که با هدف بررسی شیوع علائم اختلال کم توجهی-بیش فعالی در داوطلبان بزرگسال کنکور سراسری سال ۱۴۰۵ استان همدان انجام شده است. نمونه پژوهش شامل ۳۶۰ نفر از داوطلبان مرکز استان همدان بود که کاملا به روش نمونه گیری هدفمند و از طریق پایگاه و کانال ارتباطی آنلاین مختص داوطلبان کنکور و زیر نظر مشاور کنکور ، انتخاب شدند. از این تعداد، ۲۰۳ نفر مرد معادل ۵۶.۴ درصد و ۱۵۷ نفر زن معادل ۴۳.۶ درصد بودند. میانگین سنی شرکت کنندگان ۲۲.۵۵ سال با انحراف معیار ۲.۱۹۶ و دامنه سنی ۲۰ تا ۲۷ سال بود. ابزار اصلی پژوهش، پرسش نامه خودگزارشی ASRS v۱.۱ بود که نسخه فارسی آن توسط مختاری و همکاران (۱۳۹۴) با حساسیت ۷۰ درصد و ویژگی ۹۹ درصد اعتبار یابی شده است. داده ها پس از جمع آوری، با نرم افزار SPSS و با استفاده از آمار توصیفی و آزمون t مستقل تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که از مجموع ۳۶۰ شرکت کننده، ۳۴ نفر معادل ۹.۴ درصد در غربالگری ADHD مثبت شناخته شدند. بررسی توزیع جنسیتی نشان داد که شیوع غربالگری مثبت در مردان ۱۱.۸ درصد و در زنان۶.۴ درصد بود، هرچند این تفاوت از نظر آماری معنادار نبود. این میزان شیوع نسبت به برخی مطالعات جهانی از جمله مطالعه کسلر و همکاران (۲۰۰۶) بالاتر است که احتمالا به ویژگی های خاص جامعه داوطلب های کنکور از جمله فشار تحصیلی و نیاز به تمرکز طولانی مدت مربوط می شود. یافته های این پژوهش می تواند زمینه ای برای مطالعات آتی فراهم کند و توجه متخصصان بالینی را به نیازهای حمایتی این گروه جلب نماید.

کلیدواژه ها:

اختلال کم توجهی-بیش فعالی ، ADHD ، داوطلبان کنکور ، هایپرفوکوس ، ایگو ، غربالگری ، بزرگسالان ، استان همدان