بازآفرینی برنامه درسی در عصر تحول دیجیتال؛ تلفیق آموزش، تربیت اخلاقی و ارزش های اسلامی در دانش آموزان

تحول دیجیتال در دهه های اخیر ابعاد مختلف زندگی انسان، از جمله نظامهای آموزشی و شیوه های یادگیری را دگرگون ساخته است. گسترش فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی، هوش مصنوعی، شبکه های اجتماعی، پلتفرم های آموزشی و منابع دیجیتال، فرصتهای تازهای برای دسترسی به دانش و توسعه یادگیری فراهم کرده است؛ با این حال، این تحولات چالشهای مهمی را نیز در حوزه تربیت، اخلاق، هویت و ارزشهای فرهنگی ایجاد کردهاند. در چنین شرایطی، برنامه درسی نمیتواند صرفا بر انتقال دانش و مهارتهای فناورانه متمرکز باشد، بلکه باید به صورت همزمان رشد علمی، مهارتی، اخلاقی، اجتماعی و معنوی دانشآموزان را مورد توجه قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف تبیین ضرورت بازآفرینی برنامه درسی در عصر تحول دیجیتال و بررسی چگونگی تلفیق آموزش، تربیت اخلاقی و ارزشهای اسلامی در فرایند یادگیری دانشآموزان انجام شده است. روش پژوهش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعه کتابخانهای و اسنادی است. یافته های پژوهش نشان میدهد که بازآفرینی برنامه درسی نیازمند عبور از نگاه سنتی و محتوامحور و حرکت به سوی برنامهای انعطافپذیر، یادگیرندهمحور، مسئله محور و ارزشبنیان است. در چنین برنامهای، سواد دیجیتال با سواد اخلاقی و مسئولیت پذیری اجتماعی پیوند میخورد و دانش آموز علاوه بر توانایی استفاده از فناوری، پیامدهای اخلاقی و انسانی رفتار خود در فضای دیجیتال را نیز درک میکند. همچنین تلفیق ارزشهایی مانند صداقت، مسئولیتپذیری، احترام، عدالت، حفظ کرامت انسانی، امانتداری و خودکنترلی با آموزشهای دیجیتال میتواند زمینه استفاده آگاهانه و سازنده از فناوری را فراهم کند. نتایج پژوهش نشان میدهد که مدرسه، معلم، خانواده و برنامهریزان درسی باید در طراحی محیطهای یادگیری جدید همکاری کنند تا تحول دیجیتال به فرصتی برای رشد همهجانبه دانش آموزان تبدیل شود.

کلیدواژه ها:

تحول دیجیتال ، برنامه درسی ، تربیت اخلاقی ، ارزشهای اسلامی ، سواد دیجیتال ، دانش آموزان ، آموزش و پرورش