«بررسی چالش های اجرای برنامه درسی در مدارس ابتدایی»

برنامه ی درسی دوره ی ابتدایی به عنوان زیربنای نظام آموزشی، نقشی تعیین کننده در پرورش مهارت های پایه و شکل گیری هویت علمی و اجتماعی دانش آموزان ایفا می کند. با این حال، فاصله ی معنادار میان برنامه ی مصوب (قصدشده) و آنچه در کلاس درس جاری می شود (تحقق یافته)، همواره یکی از دغدغه های اصلی نظام های آموزشی بوده است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی، دسته بندی و واکاوی مهم ترین موانع و چالش های فراروی اجرای موثر برنامه ی درسی در مدارس ابتدایی ایران انجام شده است. این مطالعه از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و با بهره گیری از روش مرور نظام مند منابع معتبر علمی و تحلیل محتوای اسناد بالادستی و گزارش های اجرایی صورت گرفته است. یافته ها نشان می دهد که چالش های اجرا را می توان در پنج سطح کلان طبقه بندی کرد: ۱) چالش های معلم محور (نظیر کمبود تخصص کافی در روش های تدریس فعال، انگیزه ی پایین و حجم بالای امور اداری)، ۲) چالش های ساختاری و فیزیکی (از جمله تراکم بالای جمعیت کلاسی، کمبود فضا و تجهیزات کمک آموزشی)، ۳) چالش های محتوایی (ناهماهنگی محتوای کتب درسی با نیازهای روز و مهارت های زیستی دانش آموزان)، ۴) چالش های ارزشیابی (تسلط رویکردهای سنتی و حافظه محور به جای سنجش کیفی و فرآیندی) و ۵) چالش های مدیریتی و پشتیبانی (ضعف در نظارت بالینی و نبود بازخورد موثر به معلمان). در نهایت، مقاله بر لزوم توانمندسازی حرفه ی معلمان، بازنگری پویا در محتوا، کاهش تمرکزگرایی در تصمیم گیری های آموزشی و گذار از نظام ارزشیابی کمی به سنجش کیفی تاکید دارد تا بتوان شکاف بین نظر و عمل را در کلاس های ابتدایی کاهش داد.