»تحلیل مولفه های مهارت حل مسئله اجتماعی در داستان های هوشنگ مرادی کرمانی«

ادبیات داستانی کودک و نوجوان از مهم ترین ابزارهای تربیتی برای انتقال ارزش ها، هنجارها و مهارت های زندگی به شمار می آید. در این میان، آثار هوشنگ مرادی کرمانی به دلیل بازنمایی واقع گرایانه مسائل فردی و اجتماعی کودکان و نوجوانان، ظرفیت قابل توجهی برای آموزش مهارت های اجتماعی دارند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل مولفه های مهارت حل مسئله اجتماعی در داستان های هوشنگ مرادی کرمانی انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای کیفی است. جامعه پژوهش شامل آثار داستانی هوشنگ مرادی کرمانی بوده که از میان آن ها سه اثر «قصه های مجید»، «خمره» و «مربای شیرین» به شیوه هدفمند انتخاب شدند. داده ها از طریق مطالعه اسنادی، فیش برداری و کدگذاری مضامین مرتبط با مهارت حل مسئله اجتماعی گردآوری و با بهره گیری از روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفتند.یافته های پژوهش نشان داد که مولفه های اصلی مهارت حل مسئله اجتماعی شامل تشخیص و تعریف مسئله، جهت گیری مثبت نسبت به مسئله، تولید راه حل های گوناگون، تصمیم گیری، اجرای راه حل و ارزیابی پیامدها در ساختار روایی و کنش شخصیت های داستانی به طور گسترده بازنمایی شده اند. همچنین نتایج بیانگر آن است که شخصیت های داستانی در مواجهه با مسائل فردی و اجتماعی، از فرایندهای شناختی و رفتاری متنوعی برای حل مسئله بهره می گیرند و این امر می تواند زمینه مناسبی برای آموزش غیرمستقیم مهارت های اجتماعی به دانش آموزان فراهم آورد.در مجموع، آثار هوشنگ مرادی کرمانی علاوه بر ارزش های ادبی، از ظرفیت های تربیتی و آموزشی قابل توجهی در زمینه تقویت مهارت حل مسئله اجتماعی برخوردارند و می توان از آن ها در برنامه های آموزشی و تربیتی مدارس بهره گرفت.