ایده بهره گیری از سازه های فضاکار (اسپیس فریم) با اتصالات پیچی پیش ساخته جهت احداث سرپناه های چندمنظوره و ایستگاه های خدمات شهری در میادین بزرگ با دهانه های بلند

پژوهش حاضر با هدف تبیین ایده بهره گیری از سازه های فضاکار (اسپیس فریم) با اتصالات پیچی پیش ساخته جهت احداث سرپناه های چندمنظوره و ایستگاه های خدمات شهری در میادین بزرگ با دهانه های بلند انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی-توسعه ای و از حیث ماهیت، توصیفی-تحلیلی با رویکردی آمیخته (کمی-کیفی) است. در بخش تحلیلی، ۱۰ طرح مختلف سازه فضاکار با الگوهای هندسی متنوع (شامل شبکه های دوگانه، سه گانه، هرمی و ترکیبی) و ابعاد دهانه های ۳۰، ۴۰ و ۵۰ متر، با استفاده از نرم افزارهای SAP۲۰۰۰ و ABAQUS تحت ۱۲ ترکیب بارگذاری مختلف (بارهای مرده، زنده، باد، برف و زلزله) مدل سازی و تحلیل شده اند. تحلیل های عددی با استفاده از روش اجزای محدود و با در نظر گرفتن اثرات غیرخطی هندسی و ماده انجام شده است. همچنین، تحلیل اقتصادی با محاسبه هزینه های چرخه عمر و تحلیل هزینه-فایده و تحلیل کیفی از طریق مصاحبه با ۲۰ نفر از مدیران و کارشناسان شهرداری تبریز و ۱۰ نفر از اساتید دانشگاهی صورت گرفته است. برای ارزیابی دیدگاه شهروندان، پرسشنامه ای در میان ۱۰۰ نفر از مراجعه کنندگان به میادین بزرگ تبریز توزیع شده است. تحلیل داده ها با استفاده از روش TOPSIS برای رتبه بندی طرح ها، تحلیل واریانس و مدل سازی معادلات ساختاری در نرم افزارهای SPSS و SmartPLS انجام شده است. نتایج نشان داد که طرح بهینه (شبکه دوگانه با ضخامت ۱.۵ متر و الگوی هرمی) با وزن ۴۸.۶ کیلوگرم بر مترمربع، حداکثر تنش ۱۶۸ مگاپاسکال و تغییر شکل ۲۴ میلی متر، تعادل مطلوبی بین وزن سبک، مقاومت کافی و تغییر شکل مجاز ایجاد می کند. اتصالات پیچی پیش ساخته با ایجاد اتصالی نیمه صلب، برش پایه را به طور میانگین ۱۲.۴ درصد نسبت به اتصالات جوشی کاهش داده اند. سیستم پیشنهادی در مقایسه با قاب های خمشی سنتی، منجر به کاهش ۵۷.۱ درصدی زمان اجرا، کاهش ۳۶.۸ درصدی هزینه ساخت، افزایش ۱۵۵.۶ درصدی قابلیت دمونتاژ و بازچینی و کاهش ۵۵.۶ درصدی هزینه کل چرخه عمر در افق ۴۰ ساله شده است. تحلیل اقتصادی نشان داد که نسبت سود به هزینه (B/C Ratio) برابر ۳.۴۲ و دوره بازگشت سرمایه ۵.۸ سال می باشد. همچنین، طرح معماری پیشنهادی با میانگین امتیاز زیبایی شناسی ۴.۳ از ۵ و انعطاف پذیری ۴.۵ از ۵، از کیفیت فضایی مطلوبی برخوردار است. بهره گیری از سازه های فضاکار با اتصالات پیچی پیش ساخته، راهکاری کارآمد، اقتصادی و سریع الاجرا برای احداث سرپناه های چندمنظوره و ایستگاه های خدمات شهری در میادین بزرگ با دهانه های بلند ارائه می دهد و قابلیت تعمیم به سایر فضاهای عمومی شهری را دارا می باشد.