راهبردهای نوین تدریس زبان و ادبیات فارسی بر بهبود مهارت های خواندن، نوشتن و درک مطلب دانش آموزان مدارس

آموزش زبان و ادبیات فارسی در مدرسه، زیربنای شکل گیری سواد زبانی، هویت فرهنگی و موفقیت تحصیلی دانش آموزان در سایر دروس است؛ با این حال، تداوم روش های سنتی و معلم محور در بسیاری از کلاس ها، موجب کاهش انگیزش، ضعف در درک مطلب، محدود شدن توانایی نوشتن و افت کیفیت خواندن تحلیلی در میان دانش آموزان شده است. مقاله حاضر با هدف تبیین و تحلیل راهبردهای نوین تدریس زبان و ادبیات فارسی و بررسی نقش آن ها در بهبود مهارت های خواندن، نوشتن و درک مطلب دانش آموزان مدارس تدوین شده است. این پژوهش از نوع مروری تحلیلی بوده و با رویکردی توصیفی، مهم ترین الگوهای نوین تدریس از جمله یادگیری فعال، تدریس تعاملی، آموزش مبتنی بر متن، یادگیری مشارکتی، استفاده از فناوری های آموزشی، قصه گویی هدفمند، خواندن راهبردی و نوشتار فرایندی را در بستر آموزش زبان فارسی بررسی می کند.یافته ها نشان می دهد که به کارگیری راهبردهای نوین در تدریس زبان و ادبیات فارسی، از یک سو موجب افزایش مشارکت یادگیرندگان، تقویت انگیزه درونی، ارتقای دقت زبانی و گسترش دامنه واژگان می شود و از سوی دیگر، توانایی دانش آموزان را در خواندن انتقادی، نگارش خلاق، سازمان دهی افکار و فهم عمیق متون درسی و غیردرسی به طور معناداری بهبود می بخشد. همچنین، تلفیق روش های نوآورانه با اقتضائات برنامه درسی، ویژگی های رشدی دانش آموزان و ظرفیت های فرهنگی زبان فارسی، می تواند کیفیت فرایند یاددهی یادگیری را ارتقا داده و کلاس درس را از محیطی حافظه محور به فضایی پویا، معناگرا و مهارت محور تبدیل کند. بر این اساس، بازاندیشی در شیوه های تدریس معلمان، توانمندسازی حرفه ای آنان و طراحی محتوای آموزشی متناسب با رویکردهای جدید، ضرورتی اجتناب ناپذیر برای ارتقای سواد خواندن و نوشتن در نظام آموزشی به شمار می آید.