تحلیلی برآینده پژوهی مدیریت شهری و تحلیل پیشران های کلیدی در عصر شهرهای هوشمند وتوسعه پایدار

تحولات شتابان فناوری، گسترش شهرنشینی، پیچیده تر شدن مسائل شهری، تشدید مخاطرات طبیعی و انسان ساخت، تغییرات اقلیمی و افزایش انتظارات شهروندان از کیفیت خدمات عمومی، مدیریت شهری را با شرایطی مواجه کرده است که الگوهای سنتی برنامه ریزی و تصمیم گیری به تنهایی پاسخگوی آن نیستند. در این میان، هوش مصنوعی به عنوان یکی از مهم ترین فناوری های تحول آفرین، ظرفیت تغییر بنیادین در فرآیندهای تصمیم گیری، برنامه ریزی، پیش بینی، ارائه خدمات و مدیریت منابع شهری را داراست. بااین حال، تحقق شهرهای هوشمند، تاب آور و پایدار صرفا به توسعه فناوری وابسته نیست، بلکه تحت تاثیر مجموعه ای از پیشران های فناورانه، نهادی، اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی قرار دارد.هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل پیشران های کلیدی موثر بر آینده مدیریت شهری در عصر هوش مصنوعی و تبیین نقش آن ها در شکل گیری شهرهای هوشمند، تاب آور و پایدار است. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی تحلیلی و آینده پژوهانه است. چارچوب نظری پژوهش بر مبنای پیوند میان آینده پژوهی، شهر هوشمند، حکمرانی هوشمند، هوش مصنوعی، تاب آوری و توسعه پایدار شکل گرفته است. نتایج تحلیل نشان می دهد که پیشران هایی همچون توسعه هوش مصنوعی، حکمرانی داده، زیرساخت دیجیتال، ظرفیت نهادی، سرمایه انسانی، سرمایه اجتماعی، امنیت سایبری، تغییرات اقلیمی، منابع مالی و عدالت دیجیتال، در تعیین مسیر آینده مدیریت شهری نقش اساسی دارند. همچنین مشخص شد که رابطه میان هوش مصنوعی و نتایج مطلوب شهری، رابطه ای مستقیم و خطی نیست؛ بلکه کیفیت حکمرانی، ظرفیت سازمانی و شرایط اجتماعی می توانند این رابطه را تقویت یا تضعیف کنند. بر این اساس، آینده مطلوب مدیریت شهری نیازمند گذار از «هوشمندسازی فناورانه» به «حکمرانی هوشمند، مسئولانه، مشارکتی و آینده نگر» است.

کلیدواژه ها:

آینده پژوهی ، مدیریت شهری ، هوش مصنوعی ، شهر هوشمند ، تاب آوری شهری ، توسعه پایدار.