مروری زیست شناختی بر اثرات فیزیولوژیک عصاره جلبک دریایی و نیترات پتاسیم بر فلفل دلمه ای (Capsicum annuum L.): از ادبیات پژوهشی تا یافته های یک آزمایش گلخانه ای

فلفل دلمه ای از جمله گیاهان باغی حساس به تنش های اسمزی است که پاسخ فیزیولوژیک آن به محرک های زیستی و نهاده های معدنی از منظر علوم زیستی اهمیت ویژه دارد. این مقاله با رویکردی مروری، ابتدا شواهد منتشرشده درباره اثرات فیزیولوژیک عصاره جلبک دریایی و نیترات پتاسیم به طور اختصاصی بر فلفل دلمه ای -- از سطح مورفولوژیک و تشریحی تا سطح آنزیمی، آنتی اکسیدانی و تبادلات گازی -- را جمع بندی می کند و سپس یافته های یک آزمایش گلخانه ای فاکتوریل مستقل (طرح بلوک کاملا تصادفی، سه تکرار) را که در آن چهار سطح جلبک دریایی و چهار سطح نیترات پتاسیم روی رقم آندرومدا (G۲۰) اعمال شد، در پرتو همین ادبیات تحلیل و گزارش می دهد. مرور منابع نشان می دهد عصاره جلبک دریایی در فلفل دلمه ای، مطابق شواهد آنزیمی و آنتی اکسیدانی مستند (کاهش پرولین و MDA، افزایش فعالیت آنزیم های دفاعی و محتوای فنولی)، عمدتا از مسیر هورمونی-آنتی اکسیدانی با پاسخی پیوسته عمل می کند، در حالی که نیترات پتاسیم مسیر تغذیه ای-اسمزی با پاسخی آستانه دار و نقشی عمدتا حفاظتی بر عملکرد میوه (نه رشد رویشی) نشان می دهد. یافته های آزمایش حاضر با این چارچوب همخوانی داشت: طول بوته و تعداد برگ با افزایش پیوسته سطح جلبک دریایی تا دو برابر توصیه افزایش یافت (حدود ۳۲ تا ۳۳ درصد، در همان مرتبه گزارش شده در ادبیات)، در حالی که نیترات پتاسیم بیشترین پاسخ رویشی را در سطح توصیه شده نشان داد. در سطح میوه، جلبک دریایی برتری نسبی در ویتامین C و روشنایی رنگ و نیترات پتاسیم برتری نسبی در قند محلول ایجاد کرد؛ بیشترین عملکرد میوه (۷۲/۱ کیلوگرم در بوته) از ترکیب جلبک دریایی دو برابر توصیه با نیترات پتاسیم در سطح توصیه به دست آمد -- نخستین شاهد فاکتوریل مستند برای هم افزایی این دو نهاده در فلفل دلمه ای. این مقاله نشان می دهد ادبیات موجود درباره برهم کنش هم زمان این دو نهاده به طور اختصاصی در فلفل دلمه ای محدود است و یافته های حاضر می تواند بخشی از این خلا را پر کند.

کلیدواژه ها:

تنش اسمزی ، جلبک دریایی ، فلفل دلمه ای ، نیترات پتاسیم ، فیزیولوژی گیاهی.