رابطه بین کمالگرایی مثبت و منفی با عملکرد تحصیلی دانش آموزان

بر اساس هدف این پژوهش که به بررسی رابطه میان ابعاد کمال گرایی و عملکرد تحصیلی پرداخته، طرح تحقیق از نوع توصیفی-همبستگی و به روش پیمایشی اجرا شد. جامعه آماری را تمامی دانش آموزان پسر مقطع متوسطه دوم ناحیه ۱ شهر ارومیه در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ تشکیل دادند که تعداد آنها حدود ۴۰۰ نفر برآورد شد. برای انتخاب نمونه، از فرمول کوکران استفاده گردید و با روش خوشه ای چندمرحله ای، حجم نهایی ۸۰ نفر تعیین و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه ای محقق ساخته بود که بر اساس مبانی نظری کمال گرایی با دو خرده مقیاس مثبت (شامل تلاش سازگارانه و نظم هدفمند) و منفی (شامل خودسرزنش گری و نگرانی از اشتباه) و نیز شاخص های عملکرد تحصیلی مانند معدل نیمسال، نمرات دروس تخصصی و خودارزیابی پیشرفت تنظیم شده بود. روایی محتوایی این ابزار با دریافت نظر ۱۰ متخصص روانشناسی تربیتی و سنجش تایید شد، به گونه ای که نسبت روایی محتوایی برای همه گویه ها بالای ۰.۷۸ و شاخص روایی محتوایی برابر ۰.۸۹ به دست آمد. روایی سازه نیز از طریق تحلیل عاملی اکتشافی با چرخش واریماکس انجام پذیرفت که وجود دو عامل مجزا با بار عاملی بالای ۰.۵۰ را نشان داد. پایایی پرسشنامه با استفاده از آلفای کرونباخ برای کل ابزار ۰.۸۵ و برای خرده مقیاس های مثبت و منفی به ترتیب ۰.۸۱ و ۰.۸۳ محاسبه شد. داده های گردآوری شده با نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ در دو سطح توصیفی و استنباطی شامل ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه همزمان تحلیل شدند. نتایج نشان داد که کمال گرایی مثبت با عملکرد تحصیلی رابطه مثبت و معناداری دارد، در حالی که کمال گرایی منفی با عملکرد تحصیلی رابطه منفی و معناداری نشان داد. همچنین تحلیل رگرسیون آشکار ساخت که دو بعد کمال گرایی در مجموع ۲۹ درصد از واریانس عملکرد تحصیلی را تبیین می کنند و سهم کمال گرایی مثبت در پیش بینی عملکرد بیشتر از کمال گرایی منفی است.

کلیدواژه ها:

کمالگرایی ، عملکرد تحصیلی ، دانش آموزان