بررسی پیامدهای ازدحام کلاس های درس بر اثربخشی آموزش و اشتیاق تحصیلی فراگیران در نظام تعلیم و تربیت

پژوهش مروری حاضر با هدف واکاوی دقیق و ساختاریافته تبعات کلاس های شلوغ (تعدد دانش آموزان) بر دو مولفه کلیدی نظام آموزشی، یعنی بازدهی یادگیری و رغبت تحصیلی انجام شده است. ازدحام جمعیت کلاس ها به عنوان یکی از معضلات ریشه دار و همیشگی در اغلب ساختارهای آموزشی دنیا، صرفا یک چالش اداری نیست، بلکه پیامدهای گسترده تربیتی و روان شناختی در پی دارد. مطالعه پیش رو با بهره گیری از شیوه اسنادی-کتابخانه ای و با نگاهی توصیفی-تحلیلی، مبانی نظری و پیشینه تحقیق را مورد بررسی قرار می دهد تا سازوکارهایی را که باعث افت کیفیت آموزش در کلاس های پرجمعیت می شود، مشخص سازد. این عوامل بازدارنده شامل مواردی نظیر کاهش میزان ارتباط چهره به چهره آموزگار و محصل، سوق یافتن معلمان به سمت شیوه های آموزش سنتی و یک طرفه، سلب فرصت برای تدریس اختصاصی و شخصی سازی شده، و ناتوانی در ارائه ارزیابی و بازخورددهی کارآمد در لحظه است. در همین راستا، مقاله پیش رو تبعات روانی چنین وضعیتی را بر پویایی تحصیلی واکاوی کرده و بیان می کند که چگونه فضاهای آموزشی متراکم با خدشه دار کردن نیازهای بنیادین روانی محصلان نظیر حس تعلق، توانمندی و استقلال، باعث افت رغبت درونی، تشدید بی رغبتی به مدرسه و القای حس نادیده گرفته شدن در میان فراگیران می گردند. نتایج این بررسی حاکی از آن است که تراکم بالای کلاسی، چرخه ای مخرب از مدیریت انفعالی، یادگیری کم عمق و وابستگی به محرک های بیرونی را شکل می دهد؛ امری که در نهایت، تحقق آرمان های والای نظام آموزشی مانند پرورش افراد اندیشمند و نوآور را با موانع اساسی روبه رو می سازد.