نقش خانواده در پیشگیری از اعتیاد به مواد مخدر

پژوهش حاضر با هدف واکاوی نقش خانواده در پیشگیری از اعتیاد به مواد مخدر انجام شده است. روش پژوهش، کتابخانه ای و مبتنی بر تحلیل و ترکیب یافته های پژوهشی موجود در حوزه های روان شناسی تربیتی، جامعه شناسی و پیشگیری از اعتیاد است. یافته ها نشان می دهد که خانواده به عنوان نخستین و مهم ترین نهاد تربیتی، نقشی بنیادین در پیشگیری از گرایش نوجوانان و جوانان به مواد مخدر ایفا می کند. بر اساس آمارها، میانگین سن شروع اعتیاد در ایران به حدود ۱۶ سال رسیده و ۱۳ درصد جوانان ایرانی حداقل یک بار مصرف مواد را تجربه کرده اند . پژوهش ها نشان می دهد که مشکلات خانوادگی از جمله دعوا و خشونت خانگی، طلاق، سابقه اعتیاد والدین، نظارت ضعیف و عدم ارتباط، و فشار بیش از حد یا بی توجهی عاطفی، از عوامل اصلی گرایش نوجوانان به اعتیاد محسوب می شوند . مطالعات بین المللی نیز نشان می دهد که مداخلات خانواده محور، در صورت طراحی صحیح، می توانند به کاهش مصرف مواد در جوانان منجر شوند و نسبت فایده به هزینه آن ها بین ۳٫۹ تا ۸٫۹ برآورد شده است . نتایج پژوهش نشان می دهد که پیشگیری از اعتیاد نیازمند تقویت عوامل محافظتی خانوادگی از جمله فرزندپروری مثبت، ارتباط موثر، نظارت متعادل و حمایت عاطفی است و خانواده ها باید به عنوان شرکای اصلی در برنامه های پیشگیری از اعتیاد در نظر گرفته شوند.واژگان کلیدی: خانواده، پیشگیری از اعتیاد، مواد مخدر، فرزندپروری، عوامل محافظتی