ارائه روش تدریس مشارکتی برای درس «خودآگاهی» در کتاب فارسی نهم مبتنی بر اشعار مولوی

پژوهش حاضر با هدف ارائه روش تدریس مشارکتی مبتنی بر اشعار مولوی برای تدریس درس «خودآگاهی» در کتاب فارسی نهم انجام شده است. مسئله اصلی پژوهش، یافتن رویکردی نوین برای تدریس مفاهیم خودآگاهی است که ضمن بهره گیری از ظرفیت های ادبیات عرفانی، زمینه مشارکت فعال دانش آموزان را فراهم آورد. روش پژوهش از نوع کتابخانه ای و با رویکرد تحلیلی-توصیفی انجام شده و جامعه پژوهش شامل اشعار مرتبط با خودشناسی در مثنوی معنوی و دیوان شمس تبریزی است که با روش تحلیل محتوای کیفی بررسی شده اند. یافته های پژوهش نشان داد که مفاهیم خودآگاهی در اشعار مولوی در سه سطح «شناخت نفس»، «شناخت خالق» و «شناخت جایگاه انسان در هستی» قابل طبقه بندی است. بر اساس این یافته ها، روش تدریس مشارکتی پیشنهادی شامل چهار مرحله «آماده سازی و ایجاد انگیزه»، «خوانش و تحلیل مشارکتی»، «بحث گروهی و تبادل نظر» و «نتیجه گیری و بازخورد» طراحی شده است. روش پیشنهادی می تواند ضمن افزایش درک دانش آموزان از مفاهیم خودآگاهی، مهارت های تفکر انتقادی، همدلی و تعامل اجتماعی آنان را نیز تقویت نماید. همچنین استفاده از اشعار مولوی در تدریس مشارکتی، به ایجاد ارتباط معنادار میان مفاهیم انتزاعی خودآگاهی با تجارب زیستی دانش آموزان کمک می کند. نتایج پژوهش نشان می دهد که تدریس مشارکتی مبتنی بر اشعار عرفانی، رویکردی اثربخش برای تحقق اهداف آموزشی درس خودآگاهی است.واژگان کلیدی: تدریس مشارکتی، خودآگاهی، اشعار مولوی، کتاب فارسی نهم، ادبیات عرفانی