کاربست نظریه ی زمینه ای بی قیدی آموزشی در معلمان دارای ۲۰ سال سابقه

پژوهش حاضر با هدف کشف و مفهوم پردازی پدیده ی بی قیدی آموزشی در میان معلمان دارای بیست سال سابقه ی تدریس، با استفاده از رویکرد نظریه ی داده بنیاد نظام مند (اشتراوس و کوربین، ۱۹۹۸) انجام شد. بی قیدی آموزشی، مفهومی است که در مرز میان بلوغ حرفه ای و مکانیسم دفاعی روانی قرار می گیرد و نه کاملا مثبت است و نه کاملا منفی بلکه توصیفی از واقعیت میانه ی زیسته شده معلمان باتجربه ارائه می دهد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۲ معلم دارای بیش از ۲۰ سال سابقه ی تدریس در مدارس دولتی شهر قم جمع آوری و با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که بی قیدی آموزشی پدیده ای مرکزی است که در بستر عادت زدگی حرفه ای و کاهش تدریجی آرمان خواهی شکل می گیرد. شرایط علی شامل شکاف میان آرمان و واقعیت، تکرار یکنواخت رویه های تدریس و کاهش پاسخ دهی عاطفی است. راهبردهای کنشی معلمان در مواجهه با این پدیده عبارت اند از: راه اندازی خودکار آموزشی، فاصله گذاری حرفه ای هوشمندانه، انتخاب گزینشی درگیری و توسعه ی شایستگی های رویه ای. پیامدهای این پدیده در دو سطح فردی و سازمانی قابل ترسیم است. این پژوهش با ارائه ی مفهوم بی قیدی آموزشی، گامی در جهت پر کردن خلا نظری موجود در ادبیات توسعه ی حرفه ای معلمان برداشته و چارچوبی نوین برای درک مسیر تحول حرفه ای معلمان باتجربه فراهم می آورد.واژگان کلیدی: بی قیدی آموزشی، نظریه ی داده بنیاد، توسعه ی حرفه ای ، معلمان باتجربه