بررسی عوامل موثر بر ترک تحصیل و راهکارهای پیشگیری در دوره متوسطه اول

ترک تحصیل یکی از مسائل مهم نظام های آموزشی است که پیامدهای آن تنها به کاهش سطح تحصیلات فرد محدود نمی شود و می تواند بر آینده شغلی، وضعیت اقتصادی خانواده، مشارکت اجتماعی و سرمایه انسانی جامعه اثر بگذارد. این مسئله معمولا حاصل یک عامل منفرد نیست، بلکه در پیوند میان شرایط اقتصادی و اجتماعی خانواده، ویژگی های فردی و روان شناختی دانش آموز، کیفیت ارتباط با مدرسه، وضعیت آموزشی، شرایط فرهنگی و میزان دسترسی به فرصت های یادگیری شکل می گیرد. پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر ترک تحصیل و شناسایی راهکارهای پیشگیرانه، با رویکرد مروری تحلیلی انجام شده است. برای این منظور، مطالعات و گزارش های فارسی مرتبط در سال های اخیر بررسی و عوامل اثرگذار در چند سطح فردی، خانوادگی، مدرسه ای و اجتماعی دسته بندی شدند. یافته های بررسی نشان می دهد که مشکلات اقتصادی خانواده، اشتغال دانش آموز، ضعف حمایت خانوادگی، افت تحصیلی، کاهش انگیزه، احساس بی تعلقی به مدرسه، مشکلات ارتباطی، ضعف نظام شناسایی دانش آموزان در معرض خطر و نابرابری در دسترسی به امکانات آموزشی، از مهم ترین زمینه های مرتبط با ترک تحصیل هستند. بر این اساس، پیشگیری موثر نیازمند مداخله زودهنگام، تقویت ارتباط مدرسه و خانواده، حمایت اقتصادی و اجتماعی هدفمند، بهبود تجربه یادگیری، تقویت خدمات مشاوره ای و ایجاد نظام منسجم پایش و پیگیری دانش آموزان در معرض خطر است.واژگان کلیدی: ترک تحصیل، بازماندگی از تحصیل، دانش آموزان، پیشگیری، خانواده، مدرسه، حمایت آموزشی، آموزش و پرورش