رابطه میان آموزش مهارت های خودتنظیمی هیجانی به والدین و کاهش علائم نقص توجه-بیش فعالی (ADHD) و بهبود عملکرد تحصیلی نوآموزان پایه اول

ورود به پایه اول ابتدایی یکی از حساس ترین مراحل گذار تحصیلی است که نیازمند سطوح مطلوبی از خودتنظیمی رفتاری و شناختی می باشد. در این میان، نوآموزان مبتلا به اختلال نقص توجه-بیش فعالی (ADHD) با چالش های بنیادینی در سازگاری کلاسی و یادگیری مواجه می شوند. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه میان آموزش مهارت های خودتنظیمی هیجانی به والدین با کاهش علائم نقص توجه-بیش فعالی و بهبود عملکرد تحصیلی نوآموزان پایه اول انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه والدین نوآموزان پایه اول دارای علائم ADHD در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. والدین گروه آزمایش در جلسات آموزش خودتنظیمی هیجانی (مبتنی بر شناسایی هیجانات، بازداری پاسخ و راهبردهای بازتنظیم شناختی) شرکت کردند، در حالی که گروه کنترل هیچ گونه مداخله ای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه علائم مرضی کودکان (CSI-۴) و مقیاس سنجش عملکرد تحصیلی بود. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس چندمتغیری (MANCOVA) تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که آموزش مهارت های خودتنظیمی هیجانی به والدین به شکل معناداری منجر به کاهش نشانه های بیش فعالی، تکانشگری و بی توجهی نوآموزان شده است (). همچنین این مداخله بهبود چشمگیری در نمرات عملکرد تحصیلی و مهارت های پایه خواندن و ریاضی کودکان ایجاد کرد. بر این اساس، تجهیز والدین به راهبردهای مهارگری هیجان از طریق ایجاد بستری تعاملی و آرام، نقشی کلیدی در تعدیل علائم رفتاری و تسهیل یادگیری کودکان ایفا می کند.کلیدواژه ها: خودتنظیمی هیجانی والدین، اختلال نقص توجه-بیش فعالی (ADHD)، عملکرد تحصیلی، نوآموزان پایه اول، تعامل والد-کودک.