رابطه جو روانی–اجتماعی مدرسه با میزان مشارکت و یادگیری دانش آموزان

هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه جو روانی–اجتماعی مدرسه با میزان مشارکت تحصیلی و پیامدهای یادگیری دانش آموزان انجام شد. این پژوهش از حیث هدف، کاربردی و بر اساس ماهیت داده ها از نوع توصیفی–همبستگی است. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره متوسطه بود که از میان آن ها نمونه ای مناسب با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه استاندارد جو روانی–اجتماعی مدرسه، مقیاس اشتیاق و مشارکت دانش آموزان (در سه بعد رفتاری، عاطفی و شناختی) و پرسشنامه یادگیری خودتنظیم و عملکرد تحصیلی بود. تحلیل داده ها با بهره گیری از آزمون های ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه انجام گرفت. تحلیل آماری نشان داد که میان تمام مولفه های جو روانی–اجتماعی مدرسه (ارتباط حمایتی معلم–شاگرد، احساس امنیت، احترام متقابل و روابط مثبت با همسالان) با مشارکت کلاسی و یادگیری عمیق دانش آموزان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد . همچنین نتایج تحلیل رگرسیون حاکی از آن بود که ابعاد جو مدرسه سهم معناداری در پیش بینی تغییرات مشارکت دانش آموزان و بهبود نتایج یادگیری دارند و حمایت عاطفی معلمان بالاترین سهم پیش بینی کنندگی را به خود اختصاص داد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که ایجاد محیطی غنی از لحاظ روانی و اجتماعی نه تنها حس تعلق و امنیت را در دانش آموزان تقویت می کند، بلکه به عنوان پیش نیازی ساختاری جهت برانگیختن انگیزش درونی، افزایش درگیری فعال در فرایند آموزش و ارتقای کیفیت یادگیری عمل می نماید. بنابراین، سیاست گذاران و مدیران آموزشی باید بهینه سازی اتمسفر عاطفی و تعاملی مدارس را در اولویت برنامه های تربیتی قرار دهند.

کلیدواژه ها:

جو روانی–اجتماعی مدرسه ، مشارکت تحصیلی ، یادگیری ، حمایت عاطفی ، امنیت روانی.