سلامت روان مدیر و معاون: موضوعی که کمتر به آن پرداخته شده است

سلامت روان مدیران و معاونان مدارس به رغم نقش محوری آنان در رهبری سازمان های یادگیرنده، ارتقای کیفیت آموزشی و ایجاد جو مدرسه ای سالم، یکی از حوزه های مغفول در ادبیات پژوهشی کشور به شمار می رود. هدف پژوهش حاضر، بررسی وضعیت سلامت روان مدیران و معاونان مدارس شهر بندرعباس در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری شامل کلیه مدیران و معاونان مدارس ابتدایی، متوسطه اول و متوسطه دوم شهر بندرعباس به تعداد ۴۸۰ نفر بود که با استفاده از روش نمونه گیری طبقه ای تصادفی و بر اساس جدول کرجسی و مورگان، ۲۱۴ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته ای بود که بر مبنای پرسشنامه سلامت عمومی گلدبرگ و هیلیر (GHQ-۲۸) طراحی و برای بافت مدیریت مدارس ایران بومی سازی شد. روایی صوری و محتوایی با نظر خبرگان روان شناسی تربیتی و مدیریت آموزشی تایید و پایایی با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (۰/۸۹ = α) تایید شد. نتایج آزمون کولموگروف-اسمیرنوف نشان داد توزیع داده ها نرمال نیست (p < ۰/۰۵)؛ از این رو، از آزمون های ناپارامتری استفاده شد. یافته ها حاکی از آن است که سلامت روان مدیران و معاونان در هر چهار خرده مقیاس نشانه های جسمانی، اضطراب، اختلال در کارکرد اجتماعی و افسردگی به طور معناداری پایین تر از سطح مطلوب است (p < ۰/۰۱). بیشترین آسیب در بعد اختلال کارکرد اجتماعی و پس از آن اضطراب مشاهده شد. نتیجه می گیریم بی توجهی به سلامت روان مدیران نه تنها خود آنان را در معرض خطر قرار می دهد، بلکه بر کیفیت رهبری آموزشی، انگیزه معلمان و دستاوردهای دانش آموزان نیز تاثیر منفی می گذارد. پیشنهاد می شود نظام های حمایتی روان شناختی، دوره های مدیریت استرس، کاهش بار اداری و شاخص های سلامت روان در ارزیابی عملکرد مدیران ادغام شود.

کلیدواژه ها:

واژگان کلیدی: سلامت روان ، مدیر مدرسه ، معاون مدرسه ، رهبری آموزشی ، بندرعباس ، GHQ-۲۸