رابطه بین الگوهای ارتباطی خانواده با کیفیت زندگی، تاب آوری و خودکارآمدی در نوجوانان

نوجوانی یکی از حساس ترین مراحل رشد انسان است که با تغییرات گسترده جسمانی، روانی و اجتماعی همراه است. در این دوره خانواده به عنوان مهم ترین نهاد اجتماعی نقش تعیین کننده ای در شکل گیری ویژگی های روان شناختی نوجوانان دارد. الگوهای ارتباطی خانواده می توانند بر متغیرهایی مانند کیفیت زندگی، تاب آوری و خودکارآمدی نوجوانان تاثیرگذار باشند. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین الگوهای ارتباطی خانواده با کیفیت زندگی، تاب آوری و خودکارآمدی در نوجوانان بود. روش انجام این پژوهش از نوع توصیفی همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه نوجوانان ۱۰ تا ۱۹ ساله شهرستان یزد به تعداد ۹۴۰۲۲ نفر بود که بر اساس جدول مورگان و کرجسی ۳۸۴ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. نمونه ها با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه الگوهای ارتباطی خانواده فیتزپاتریک و ریچی، پرسشنامه کیفیت زندگی KIDSCREEN-۵۲، پرسشنامه خودکارآمدی عمومی شرر و پرسشنامه تاب آوری ساموئلز بود. داده ها با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه در نرم افزار SPSS نسخه ۲۴ تحلیل شدند. نتایج نشان داد الگوهای ارتباطی خانواده به طور معناداری قادر به پیش بینی کیفیت زندگی، تاب آوری و خودکارآمدی نوجوانان هستند و حدود ۳۹/۶ درصد از واریانس این متغیرها را تبیین می کنند (P<۰.۰۰۱). همچنین جهت گیری گفت و شنود با این متغیرها رابطه مثبت و جهت گیری همنوایی رابطه منفی معناداری نشان داد. بنابراین، تقویت الگوی ارتباطی مبتنی بر گفت وگو در خانواده می تواند در ارتقای کیفیت زندگی، تاب آوری و خودکارآمدی نوجوانان موثر باشد.

کلیدواژه ها:

کیفیت زندگی ، تاب آوری ، خودکارآمدی ، الگوهای ارتباطی خانواده