بیماری های نوظهور گیاهی در شرایط تغییر اقلیم: مروری بر سازوکارهای ظهور و گسترش

بیماری های گیاهی به عنوان یکی مهم ترین موانع افزایش بهره وری در کشاورزی مطرح هستند و تهدیدی جدی برای تامین امنیت غذایی جمعیت رو به رشد جهان محسوب می شوند. تغییرات اقلیمی به طور قابل توجهی پویایی عوامل بیماری زای گیاهی را تغییر داده اند و زمینه ظهور و گسترش بیماری های جدید را فراهم می کنند. هدف این مقاله مروری، بررسی اثر تغییرات اقلیمی بر ظهور و گسترش بیماری های گیاهی و ارزیابی راهکارهای مدیریت پایدار آنها است. افزایش دما، تغییر الگوی بارش، افزایش غلظت CO₂ و وقوع رویدادهای شدید آب وهوایی از مهم ترین عوامل اقلیمی موثر بر ظهور و گسترش بیمارگرها محسوب می شوند. به‎طوری که برخی از بیماری زای گیاهی در پاسخ به این تغییرات، فعال تر و مخرب تر شده اند، و دامنه پراکنش جغرافیایی آنها گسترش یافته است. از دیگر عوامل موثر، سازگاری ژنتیکی بیمارگرها با اقلیم های جدید است که نقش بسزایی در ظهور بیماری های نوظهور گیاهی ایفا می کند. بررسی مطالعات نشان می دهد که اثر تغییرات اقلیمی بر عوامل بیماری زا وابسته به برهم کنش پیچیده میان بیمارگر، میزبان و شرایط محیطی است. برای مقابله با این چالش، علاوه بر مدیریت تلفیقی بیماری ها (IDM)، بهره گیری از فناوری های کشاورزی هوشمند، از جمله سامانه های پایش بیماری، حسگرهای تشخیص زودهنگام بیماری، مدل های پیش بینی کننده و تحلیل داده ها، نقش مهمی در پیشگیری از شیوع بیماری های نوظهور دارند. بنابراین، مقابله موثر با بیماری های نوظهور گیاهی در شرایط اقلیمی در حال تغییر مستلزم تلفیق پژوهش، پایش مستمر، اصلاح نباتات، مدیریت تلفیقی بیماری ها و سیاست گذاری های مبتنی بر شواهد است تا پایداری تولید محصولات کشاورزی و امنیت غذایی در آینده تضمین شود.

کلیدواژه ها:

تغییرات اقلیمی ، بیماری های نوظهور ، مدیریت بیماری ها ، امنیت غذایی