تعلیم و تربیت و فناوری نوین و کاربرد آن در مدارس ابتدایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش فناوری های نوین در تعلیم و تربیت دوره ابتدایی و کاربردهای آن در مدارس شهر تهران انجام شده است. این مطالعه به روش توصیفی-تحلیلی با رویکرد کیفی و کمی و با تاکید بر تحلیل محتوای منابع علمی و مصاحبه با متخصصان انجام گردید و جامعه آماری آن شامل معلمان، مدیران و کارشناسان آموزشی مدارس ابتدایی شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود. یافته ها نشان داد که فناوری های نوین با قابلیت های متنوع خود از جمله محتوای چندرسانه ای، بازی های آموزشی، نرم افزارهای تعاملی و واقعیت افزوده، نقش مثبت و معناداری در تعلیم و تربیت دوره ابتدایی ایفا می کنند و از میان کاربردهای مختلف، شخصی سازی یادگیری، عینی سازی مفاهیم انتزاعی، افزایش انگیزه و مشارکت، و تسهیل یادگیری فعال، قوی ترین تاثیر را بر کیفیت یاددهی-یادگیری داشته اند و این یافته، نشان دهنده ظرفیت بالای فناوری های نوین در تحول آموزش ابتدایی و پاسخگویی به نیازهای متنوع دانش آموزان است. همچنین نتایج حاکی از آن است که کاربرد فناوری های نوین در مدارس ابتدایی با چالش های متعددی از جمله کمبود زیرساخت های فناورانه، عدم آشنایی کافی معلمان با فناوری های نوین، کمبود محتوای آموزشی استاندارد، و نگرانی های اخلاقی و اجتماعی مواجه است و از میان این چالش ها، کمبود زیرساخت های فناورانه و عدم آشنایی معلمان، مهم ترین موانع به کارگیری فناوری در مدارس شناسایی شده اند و این یافته، ضرورت سرمایه گذاری در زیرساخت ها و توانمندسازی معلمان را آشکار می سازد. بررسی نقش تعدیل گر جنسیت، سابقه کار و سطح تحصیلات معلمان نشان داد که سابقه کار و سطح تحصیلات معلمان با میزان بهره مندی از فناوری های نوین رابطه مثبت دارد و معلمان با تحصیلات بالاتر و سابقه کار کمتر، تمایل بیشتری به استفاده از فناوری های نوین دارند و این یافته، نشان دهنده نقش آموزش و به روزرسانی دانش در پذیرش فناوری است. تحلیل داده های کیفی حاصل از مصاحبه با معلمان، مدیران و کارشناسان آموزشی نشان داد که مهم ترین کاربردهای فناوری های نوین در مدارس ابتدایی شامل آموزش مهارت های پایه با استفاده از نرم افزارهای تعاملی، تقویت خلاقیت از طریق بازی های آموزشی، شخصی سازی یادگیری بر اساس نیازهای فردی، و تسهیل یادگیری دانش آموزان با نیازهای ویژه بوده است و مشارکت کنندگان گزارش کردند که استفاده هدفمند از فناوری های نوین، کیفیت آموزش را افزایش داده، انگیزه دانش آموزان را بهبود بخشیده و فرایند یاددهی-یادگیری را جذاب تر و موثرتر ساخته است.

کلیدواژه ها:

تعلیم و تربیت ، فناوری نوین ، مدارس ابتدایی ، یادگیری فعال ، شخصی سازی یادگیری