طراحی و اعتباریابی تاثیر آموزش مبتنی بر رویکرد ارتباط گرایی بر شبکه سازی شناختی دانش آموزان متوسطه اول و دوم در فضای مجازی

پژوهش حاضر با هدف طراحی و اعتباریابی اثربخشی آموزش مبتنی بر رویکرد ارتباط گرایی بر شبکه سازی شناختی دانش آموزان مقطع متوسطه اول و دوم در فضای مجازی انجام شده است. ارتباط گرایی (Connectivism) به عنوان نظریه ای نوین در عصر اطلاعات، یادگیری را فرایند شکل دهی شبکه ها و برقراری ارتباط میان گره های دانش می داند و بر نقش کلیدی فناوری های دیجیتال در فرایند یادگیری تاکید دارد. شبکه سازی شناختی، که به توانایی فرد در ایجاد، مدیریت و بهره برداری از شبکه های دانش در فضای مجازی اشاره دارد، یکی از شایستگی های بنیادین عصر دیجیتال محسوب می شود. در این پژوهش، ابتدا با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی، مولفه های اصلی شبکه سازی شناختی مبتنی بر ارتباط گرایی شناسایی شد. سپس الگوی آموزشی مبتنی بر این مولفه ها طراحی و با استفاده از نظر متخصصان (۱۰ نفر از صاحب نظران حوزه فناوری آموزشی و روان شناسی شناختی) اعتباریابی گردید. در مرحله بعد، برنامه آموزشی طراحی شده بر روی نمونه ای از دانش آموزان متوسطه اول و دوم (۲۰۰ نفر) در قالب طرح نیمه آزمایشی پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل اجرا شد. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه محقق ساخته شبکه سازی شناختی در فضای مجازی بود که روایی و پایایی آن تایید شد. یافته ها نشان داد که آموزش مبتنی بر رویکرد ارتباط گرایی به طور معناداری باعث افزایش شبکه سازی شناختی دانش آموزان در فضای مجازی می شود (۰۵/۰>P). همچنین بین دو مقطع متوسطه اول و دوم از نظر میزان تاثیرپذیری از آموزش تفاوت معناداری مشاهده نشد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که طراحی آموزشی مبتنی بر اصول ارتباط گرایی می تواند به عنوان یک مداخله موثر برای ارتقای شایستگی های شناختی دانش آموزان در عصر دیجیتال مورد استفاده قرار گیر

کلیدواژه ها:

ارتباط گرایی ، شبکه سازی شناختی ، طراحی آموزشی ، اعتباریابی ، دانش آموزان متوسطه ، فضای مجازی. ۱. مقدمه