تاثیر جلسات رفع اشکال دانش آموزمحور (همتایار) بر درک مفاهیم پیچیده درسی

در نظام های آموزشی معاصر، گذار از پارادایم های معلم محور و انتقال غیرفعال اطلاعات به سمت الگوهای سازنده گرایی اجتماعی (Social Constructivism) و یادگیری مشارکتی، ضرورتی انکارناپذیر یافته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تحلیلی تاثیر «جلسات رفع اشکال دانش آموزمحور» (آموزش همتایار / دانش آموز به دانش آموز) بر تسهیل درک مفاهیم پیچیده و انتزاعی درسی تدوین شده است. در این فرآیند، دانش آموزان در قالب تعاملات افقی و متقارن، به بازسازی ذهنی و بازتوضیح مفاهیم می پردازند. مبانی نظری این رویکرد بر پایه نظریه «منطقه تقریبی رشد» ویگوتسکی و سازوکارهای فراشناختی تبیین می شود. تحلیل یافته های پژوهشی نشان می دهد که اجرای ساختارمند جلسات رفع اشکال همتایار، نه تنها بار شناختی بیرونی را به واسطه انطباق زبانی همتایان کاهش می دهد، بلکه از طریق وادار کردن یاددهنده-همتا به بازآرایی ساختار شناختی (Cognitive Restructuring) و فعال سازی فرآیندهای خودتنظیمی، درک عمیق، پایدار و معنادار مفاهیم انتزاعی را در هر دو گروه دانش آموزان (یاددهنده و یادگیرنده) تقویت می کند.

کلیدواژه ها:

یادگیری همتایار ، رفع اشکال دانش آموزمحور ، سازنده گرایی اجتماعی ، پردازش شناختی ، مفاهیم پیچیده درسی