«اثربخشی الگوی کلاس معکوس (Flipped Classroom) در توسعه تفکر انتقادی و حل مسئله»

کلاس معکوس به عنوان یکی از رویکردهای نوین یادگیری ترکیبی، با انتقال ارائه مستقیم محتوا به پیش از جلسه حضوری و اختصاص زمان کلاس به فعالیت های تعاملی، مسئله محور و مشارکتی، ظرفیت قابل توجهی برای پرورش مهارت های شناختی سطح بالا دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی الگوی کلاس معکوس در توسعه تفکر انتقادی و مهارت حل مسئله انجام شده است. در این الگو، فراگیران پیش از حضور در کلاس از طریق ویدئوهای آموزشی، متن های تعاملی و منابع دیجیتال با مفاهیم اولیه آشنا می شوند و زمان کلاس به تحلیل موقعیت ها، گفت وگوی گروهی، حل مسائل واقعی، بازخورد همتایان و هدایت معلم اختصاص می یابد. یافته های مطالعات پیشین نشان می دهد که مشارکت فعال دانش آموزان در فرایند یادگیری، فرصت بیشتری برای پرسشگری، ارزیابی شواهد، استدلال ورزی، تصمیم گیری و ارائه راه حل های خلاقانه فراهم می کند. همچنین، نقش معلم از انتقال دهنده صرف دانش به تسهیل گر یادگیری تغییر یافته و امکان ارائه بازخورد هدفمند و حمایت متناسب با نیازهای یادگیرندگان افزایش می یابد. با وجود مزایای این رویکرد، اثربخشی آن به عواملی نظیر کیفیت محتوای پیش کلاسی، دسترسی فراگیران به فناوری، طراحی فعالیت های درون کلاسی، آمادگی معلمان و میزان خودتنظیمی یادگیرندگان وابسته است. در مجموع، الگوی کلاس معکوس می تواند، در صورت طراحی و اجرای مناسب، به عنوان راهبردی موثر برای ارتقای تفکر انتقادی و توانایی حل مسئله در محیط های آموزشی به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

کلاس معکوس ، تفکر انتقادی ، حل مسئله ، یادگیری فعال ، یادگیری ترکیبی ، آموزش مبتنی بر فناوری ، خودتنظیمی یادگیری