تاثیر احساسات خوداگاه مانند شرم وغرور بررفتارهای یادگیری

تاثیر احساسات خودآگاه مانند شرم و غرور بر رفتارهای یادگیری، یکی از مسائل محوری در روان شناسی تربیتی است که به دلیل ماهیت پیچیده این عواطف، نیازمند واکاوی عمیق می باشد. این احساسات که از ارزیابی فرد از خود در موقعیت های تحصیلی و اجتماعی ناشی می شوند، می توانند به طور چشمگیری انگیزه، پایداری و کیفیت فرآیند یادگیری را دگرگون سازند. شرم، به عنوان یک هیجان بازدارنده، اغلب با کناره گیری شناختی، کاهش تلاش و اجتناب از تکالیف چالش برانگیز همراه است، در حالی که غرور، به ویژه نوع اصیل آن، عاملی قدرتمند برای افزایش پشتکار و تعمیق درک مطالب محسوب می شود. مرور نظام مند پژوهش های پیشین نشان می دهد که این تاثیرات یک سویه و خطی نیستند، بلکه تحت تاثیر عوامل زمینه ای مانند فرهنگ، جو کلاس و ویژگی های شخصیتی یادگیرنده قرار می گیرند. بسیاری از مطالعات، رابطه ای غیرخطی بین شدت این احساسات و عملکرد یادگیری گزارش کرده اند، به گونه ای که سطوح متوسط غرور می تواند مفید و سطوح بالای آن، توام با تکبر، به همان اندازه شرم مخرب باشد. همچنین، تمایز قائل شدن بین غرور ناشی از موفقیت واقعی و غرور خودشیفته وار، برای درک دقیق تر این رابطه ضروری است، زیرا هر یک مسیرهای انگیزشی متفاوتی را فعال می کنند. از سوی دیگر، شرم موقعیتی که از شکست در یک تکلیف خاص ناشی می شود، با شرم مزمن که به هویت و خودپنداره فرد گره می خورد، پیامدهای کاملا متفاوتی در پی دارد و اولی ممکن است اصلاح پذیر باشد. یافته های موجود بر این نکته تاکید دارند که احساسات خودآگاه، نه تنها واکنش های عاطفی آنی، بلکه سازوکارهای فراشناختی، راهبردهای خودتنظیمی و حتی سبک های یادگیری را نیز شکل می دهند. در مجموع، این چکیده زمینه ساز بررسی عمیق تر نقش دوگانه این هیجان ها در محیط های آموزشی و ارائه چارچوبی منسجم برای پژوهش های آتی در این حوزه خواهد بود.

کلیدواژه ها:

احساسات خودآگاه ، شرم ، غرور ، رفتار های یادگیری