نقش سواد هوش مصنوعی معلمان در ارتقای کیفیت آموزش دوره ابتدایی

گسترش سریع فناوری های هوش مصنوعی، به ویژه هوش مصنوعی مولد، در سال های اخیر آموزش و نقش معلم را با تغییرات قابل توجهی روبه رو کرده است. هوش مصنوعی می تواند در تولید محتوای آموزشی، طراحی فعالیت های یادگیری، ارائه بازخورد، ایجاد تمرین های متنوع و پشتیبانی از یادگیری متناسب با نیازهای دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد؛ با این حال، بهره گیری موثر از این قابلیت ها نیازمند برخورداری معلمان از دانش، مهارت و نگرش مناسب است. (Miao & Cukurova, ۲۰۲۴) سواد هوش مصنوعی معلم تنها به توانایی کار کردن با چند ابزار هوشمند محدود نمی شود، بلکه مجموعه ای از دانش، مهارت، نگرش و قضاوت حرفه ای را دربرمی گیرد. معلم باید بتواند قابلیت ها و محدودیت های هوش مصنوعی را تشخیص دهد، خروجی های آن را به صورت انتقادی ارزیابی کند، کاربرد آموزشی مناسب را انتخاب نماید و در هنگام استفاده از این فناوری، اصول اخلاقی و حقوق دانش آموزان را رعایت کند. (Sperling et al., ۲۰۲۴; Miao & Cukurova, ۲۰۲۴) اهمیت این موضوع در دوره ابتدایی بیشتر است؛ زیرا دانش آموزان این دوره برای تحلیل اطلاعات، تشخیص خطا، انتخاب منابع و تصمیم گیری درباره استفاده از فناوری هنوز به راهنمایی و حمایت مستقیم معلم نیاز دارند. در نتیجه، معلم در رابطه میان دانش آموز و هوش مصنوعی نقش واسطه، ناظر و هدایت کننده را ایفا می کند. (Miao & Cukurova, ۲۰۲۴) هدف مقاله حاضر بررسی نقش سواد هوش مصنوعی معلمان در ارتقای کیفیت آموزش دوره ابتدایی، شناسایی مهم ترین ابعاد این سواد، بررسی کاربردهای آموزشی هوش مصنوعی، فرصت ها و چالش های استفاده از آن و ارائه راهکارهایی برای توانمندسازی معلمان است. بررسی ادبیات جدید نشان می دهد که سواد هوش مصنوعی یک موضوع نوظهور در تربیت معلم است و هنوز برای تبدیل آن به شایستگی حرفه ای پایدار، نیاز به آموزش و پژوهش بیشتر وجود دارد. (Sperling et al., ۲۰۲۴)

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، سواد هوش مصنوعی ، معلمان ابتدایی ، کیفیت آموزش ، تربیت معلم ، هوش مصنوعی مولد ، فناوری آموزشی