رابطه سبک فرزندپروری والدین با انگیزه تحصیلی و خودپنداره دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین سبک های فرزندپروری والدین با انگیزه تحصیلی و خودپنداره دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی انجام شده است. سبک های فرزندپروری به عنوان یکی از مهم ترین عوامل محیطی تاثیرگذار بر رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودکان، نقش بنیادینی در شکل گیری ویژگی های شخصیتی و تحصیلی آنان ایفا می کنند. در این میان، انگیزه تحصیلی به عنوان موتور محرک یادگیری و خودپنداره تحصیلی به عنوان تصویر ذهنی فرد از توانایی های خود در حوزه تحصیل، از متغیرهای کلیدی تاثیرگذار بر موفقیت تحصیلی دانش آموزان به شمار می روند. این پژوهش با رویکرد کمی و با استفاده از روش توصیفی-همبستگی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان پایه چهارم ابتدایی و والدین آنها در یکی از مناطق آموزش وپرورش شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بود که از میان آنها نمونه ای به حجم ۲۵۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شد. برای گردآوری داده ها از سه پرسشنامه استاندارد شامل پرسشنامه سبک های فرزندپروری بامریند، پرسشنامه انگیزه تحصیلی هرمنس و پرسشنامه خودپنداره تحصیلی استفاده گردید. داده های جمع آوری شده با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندگانه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان داد که بین سبک فرزندپروری مقتدرانه با انگیزه تحصیلی و خودپنداره تحصیلی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد، در حالی که بین سبک های فرزندپروری مستبدانه و سهل گیرانه با انگیزه تحصیلی و خودپنداره تحصیلی رابطه منفی و معنادار مشاهده شد. همچنین، نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که سبک های فرزندپروری توانایی پیش بینی معنادار تغییرات انگیزه تحصیلی و خودپنداره تحصیلی را دارند. بر اساس یافته های این پژوهش، می توان نتیجه گرفت که سبک فرزندپروری والدین نقش تعیین کننده ای در شکل گیری انگیزه تحصیلی و خودپنداره تحصیلی دانش آموزان دارد و توجه به این امر در برنامه های آموزشی و مشاوره ای خانواده ها می تواند به بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان کمک شایانی نماید.

کلیدواژه ها:

سبک فرزندپروری ، انگیزه تحصیلی ، خودپنداره تحصیلی ، دانش آموزان.