یکپارچه سازی گزارشگری پایداری (Sustainability Reporting) با صورت های مالی شهرداری ها؛ چارچوبی برای پاسخگویی چندبعدی در مدیریت مالی شهری

پژوهش حاضر با هدف یکپارچه سازی گزارشگری پایداری با صورت های مالی شهرداری ها و ارائه چارچوبی برای پاسخگویی چندبعدی در مدیریت مالی شهری انجام شده است. تحولات گسترده زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی، ضرورت بازنگری در نظام های سنتی گزارشگری مالی و حرکت به سوی رویکردهای جامع تری همچون حسابداری پایداری و گزارشگری ESG را بیش از پیش آشکار ساخته است. شهرداری ها به عنوان مهم ترین نهادهای مدیریت شهری، به دلیل نقش مستقیم در ارائه خدمات عمومی، مدیریت منابع شهری و تاثیرگذاری بر کیفیت زندگی شهروندان، نیازمند ابزارهایی برای سنجش و گزارش دهی عملکرد پایدار خود هستند. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی-توسعه ای و از نظر ماهیت و روش اجرا، در زمره پژوهش های کیفی با رویکرد ترکیبی تحلیل اسنادی، مطالعه تطبیقی و مدل سازی مفهومی قرار دارد. گردآوری اطلاعات از طریق جستجوی نظام مند در پایگاه های داده های علمی معتبر داخلی و بین المللی، استانداردهای گزارشگری پایداری (GRI)، قوانین و مقررات مالی کشور، و مطالعات موردی شهرداری های ایران انجام شده است. برای تحلیل داده ها از ترکیب روش های تحلیل محتوای کیفی، تحلیل تطبیقی و مدل سازی مفهومی با بهره گیری از تکنیک کدگذاری باز، محوری و انتخابی استفاده گردیده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که ابعاد گزارشگری پایداری شهرداری ها شامل شش بعد اصلی «اقتصادی»، «زیست محیطی»، «کار و تولید»، «مدیریت و سرمایه انسانی»، «عوامل تعالی و پیشرفت» و «ویژگی های گزارش» است. رتبه بندی این ابعاد نشان می دهد که «ویژگی های گزارش» و «عوامل تعالی و پیشرفت» بالاترین اولویت را دارند. حسابداری پایداری با گسترش دامنه اطلاعات فراتر از شاخص های مالی، امکان ارزیابی جامع تر عملکرد شهرداری ها را فراهم کرده و گزارشگری ESG می تواند به عنوان ابزاری برای افزایش شفافیت، پاسخگویی عمومی، تقویت اعتماد شهروندان و بهبود فرآیندهای تصمیم گیری مدیریتی مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، استقرار موفق این نظام با چالش هایی همچون نبود چارچوب یکپارچه گزارشگری شهری، ضعف زیرساخت های داده و اطلاعات، کمبود استانداردهای بومی و نیاز به تحول دیجیتال مواجه است. یکپارچه سازی گزارشگری پایداری با صورت های مالی از طریق مکانیسم های توسعه سامانه های اطلاعاتی هوشمند، تدوین شاخص های ترکیبی و گزارشگری یکپارچه قابل تحقق است. : نظام مالی و گزارشگری شهرداری های ایران برای تحقق پاسخگویی چندبعدی، شفافیت مالی و حکمرانی پایدار شهری، ناگزیر از اتخاذ رویکردی گام به گام در یکپارچه سازی گزارشگری پایداری با صورت های مالی است. توسعه سامانه های اطلاعاتی هوشمند، تدوین شاخص های متناسب با ویژگی های مدیریت شهری و ارتقای دانش تخصصی کارکنان، از الزامات اساسی تحقق این یکپارچه سازی محسوب می شود. چارچوب پیشنهادی می تواند زمینه ساز گذار شهرداری ها به سمت حکمرانی پایدار، شفاف و پاسخگو شود.