واکاوی نقش تاب آوری روانی و خودکارآمدی در تعدیل اثرات اضطراب امتحان بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان

اضطراب امتحان، پدیده ای چندبعدی و مزمن در نظام های آموزشی است که ظرفیت های پردازشی دانش آموزان را هدف قرار می دهد. این پژوهش با هدف واکاوی عمیق نقش متغیرهای میانجی یعنی «تاب آوری روانی» و «خودکارآمدی» در فرآیند تعدیل اثرات مخرب اضطراب بر عملکرد تحصیلی تدوین شده است. یافته های مبتنی بر مرور پیشینه نشان می دهد که اضطراب امتحان با ایجاد «تداخل شناختی» در حافظه فعال و فراخوانی پاسخ های اجتنابی، مانع از بازیابی اطلاعات می گردد. در مقابل، تاب آوری به عنوان یک سازه پویا و خودکارآمدی به مثابه یک باور زیربنایی، با تغییر ارزیابی شناختی فرد از موقعیت تهدید به موقعیت چالش، مسیر رسیدن به عملکرد مطلوب را هموار می سازند. این مقاله با استناد به مبانی نظری نوین، سازوکارهای تعاملی میان این متغیرها را تحلیل کرده و در نهایت الگویی برای مداخله در محیط های آموزشی پیشنهاد می دهد.