طراحی مدل پیش بینی افت تحصیلی دانش آموزان بر اساس کارکردهای اجرایی، اهمال کاری تحصیلی و سبک های مقابله با استرس

افت تحصیلی یکی از چالش های بنیادین نظام های آموزشی است که نه تنها سرمایه های مادی، بلکه سرمایه های انسانی و روانی دانش آموزان را مستهلک می کند. در رویکردهای نوین روان شناسی تربیتی، دیگر نمی توان صرفا بر متغیرهای هوشی برای تبیین موفقیت یا شکست تحصیلی تکیه کرد. مسئله اصلی پژوهش حاضر این است که چگونه نقص در زیرساخت های شناختی (کارکردهای اجرایی) و الگوهای رفتاری-هیجانی (اهمال کاری و سبک های مقابله با استرس) می تواند به صورت سیستمی، مسیر دانش آموز را به سمت افت تحصیلی هموار سازد. کارکردهای اجرایی به عنوان «مدیر ارشد» مغز، مسئول برنامه ریزی و سازمان دهی هستند و نقص در آن ها می تواند مستقیما به اهمال کاری منجر شده و توانایی فرد در مدیریت استرس های ناشی از تکالیف را کاهش دهد.نتایج این پژوهش تایید کرد که افت تحصیلی صرفا یک پدیده آموزشی نیست، بلکه ریشه در تعامل پیچیده میان توانمندی های عصب شناختی و راهبردهای خودتنظیمی دارد. دانش آموزانی که در مدیریت تکانه ها و بازداری رفتاری ضعف دارند، بیشتر به سمت اهمال کاری سوق یافته و در مواجهه با فشارهای تحصیلی از روش های ناکارآمد مقابله با استرس استفاده می کنند که در نهایت منجر به سقوط عملکرد تحصیلی می شود. بر اساس این یافته ها، پیشنهاد می شود مشاوران مدارس و معلمان، برنامه های آموزشی خود را بر تقویت کارکردهای اجرایی (مانند آموزش حافظه کاری) و جایگزینی سبک های مقابله ای مسئله مدار متمرکز کنند تا نرخ افت تحصیلی در جامعه دانش آموزی کاهش یابد.