بررسی ساختاری رابطه فرسودگی شغلی، تاب آوری روان شناختی و کیفیت تدریس معلمان

در نظام های آموزشی معاصر، کیفیت تدریس به عنوان ستون اصلی ارتقای یادگیری دانش آموزان شناخته می شود؛ با این حال، معلمان به طور فزاینده ای با فشارهای روانی ناشی از محیط آموزشی روبرو هستند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل و تبیین مدل ساختاری رابطه میان فرسودگی شغلی، تاب آوری روان شناختی و کیفیت تدریس معلمان انجام شد. این مطالعه از نوع توصیفی-همبستگی با رویکرد مدل یابی معادلات ساختاری (SEM) است که بر روی جامعه آماری متشکل از معلمان مدارس متوسطه اجرا گردید. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه های استاندارد فرسودگی شغلی (مزبلاچ)، تاب آوری (کانر-دیویدسون) و مقیاس سنجش کیفیت تدریس بود. یافته های حاصل از تحلیل مسیر نشان داد که فرسودگی شغلی دارای اثر مستقیم، منفی و معنادار بر کیفیت تدریس است و به واسطه کاهش توانمندی های عاطفی و شناختی، اثربخشی آموزشی معلمان را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. در مقابل، تاب آوری روان شناختی نه تنها به عنوان یک متغیر میانجی، رابطه میان فرسودگی و کیفیت تدریس را تعدیل می کند، بلکه به عنوان یک سپر محافظتی، تاثیرات مخرب تنش های شغلی را بر عملکرد حرفه ای معلمان کاهش می دهد. نتایج این مدل یابی نشان می دهد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوبی برخوردار است و متغیر تاب آوری روان شناختی می تواند سهم قابل توجهی در تبیین واریانس کیفیت تدریس داشته باشد. این یافته ها دلالت های کاربردی مهمی برای سیاست گذاران آموزش و پرورش دارد؛ بدین معنا که طراحی برنامه های مداخله ای جهت ارتقای تاب آوری و مدیریت هیجانی معلمان، نه تنها می تواند فرسودگی شغلی را کاهش دهد، بلکه رویکردی راهبردی برای بهبود کیفیت تدریس و ارتقای نظام آموزشی محسوب می شود.