مقایسه روش های سنتی و روش های مبتنی بر هوش مصنوعی در آموزش و یادگیری دانش آموزان با نیازهای ویژه

آموزش دانش آموزان استثنایی به دلیل تفاوت های گسترده در توانایی های شناختی، حسی، حرکتی و رفتاری، با چالش های متعددی در نظام های آموزشی مواجه است. روش های سنتی آموزشی، به رغم کارکردهای آموزشی، توان پاسخ گویی موثر به نیازهای فردی، ارائه بازخورد فوری و ایجاد یادگیری شخصی سازی شده را ندارند. ازاین رو، بهره گیری از فناوری های نوین، به ویژه هوش مصنوعی، به عنوان راهکاری نوآورانه در آموزش ویژه مطرح شده است. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش و کارکردهای هوش مصنوعی در بهبود فرایند آموزش دانش آموزان استثنایی و شناسایی فرصت ها و چالش های مرتبط با آن است. این پژوهش با روش توصیفی–تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای، مقالات علمی معتبر و اسناد پژوهشی داخلی و خارجی انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی، از جمله سیستم های یادگیری تطبیقی، ربات های اجتماعی، سامانه های گفتار به نوشتار و فناوری های واقعیت افزوده و مجازی، می توانند موجب افزایش مشارکت آموزشی، تقویت مهارت های شناختی و اجتماعی، و کاهش بار شناختی دانش آموزان استثنایی شوند. با این حال، مسائلی نظیر حفظ حریم خصوصی داده ها، سوگیری الگوریتمی، هزینه های اجرایی و ضرورت آموزش معلمان، از چالش های اساسی در به کارگیری این فناوری ها به شمار می رود. نتایج این پژوهش بر لزوم تدوین سیاست های آموزشی هوشمندانه و توجه به ملاحظات اخلاقی در توسعه آموزش ویژه مبتنی بر هوش مصنوعی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، آموزش دانش آموزان استثنایی ، آموزش ویژه ، یادگیری تطبیقی ، فناوری های نوین آموزشی ، ملاحظات اخلاقی