مدرسه آینده و معلم تراز نوین: گذار از معلمی سخنران به معلمی راهنما

هم افزایی دو پدیدهی «انقلاب دیجیتال» و «دگرگونی در علوم شناختی یادگیری»، معماهای کهن تعلیم و تربیت را دستخوش تحولی بنیادین ساخته است. مقالهی پیش رو با بهره گیری از رویکرد توصیفی-تحلیلی، به تبیین ضرورت گذار از کارکرد سنتی معلم به عنوان «سخنران محتوامحور» به «راهنمای فرایندمحور» می پردازد. در این راستا، ضمن مرور سیر تاریخی نقش معلم از عصر شاگردی تا عصر هوش مصنوعی، الگوی چهاربعدی معلم آینده (شامل: تسهیل گر شناختی، طراح آموزشی خلاق، مربی عاطفی-اجتماعی و هدایت گر اخلاقی) تبیین می شود. سپس با نگاهی نقادانه، موانع نهادی، روان شناختی و ساختاری فراروی این تحول در نظام آموزشی ایران واکاوی شده و در پایان، چارچوبی عملیاتی شامل «بازآموزی مبتنی بر کارورزی»، «بازطراحی نظام ارزشیابی»، «تشکیل اجتماعات یادگیری حرفه ای» و «توانمندسازی زیست بوم دیجیتال مدرسه» ارائه می گردد. تاکید اصلی مقاله بر این گزاره است که بازتعریف نقش معلم، نه تنها تهدیدی برای شان حرفه معلمی نیست، بلکه تنها راه صیانت از کارکردهای اصیل انسانی آموزش در جهان پیش روست.

کلیدواژه ها:

تحول نقش معلم ، راهنمای یادگیری ، مدرسه آینده ، هوش مصنوعی در آموزش ، تسهیل گری آموزشی ، طراحی دوره درسی ، همراهی