آسیب شناسی و بازطراحی دوره های آموزشی و توانمندسازی کارکنان شهرداری بر اساس الگوی «درس پژوهی» و آموزش مبتنی بر شایستگی

توسعه و توانمندسازی سرمایه انسانی در شهرداری ها، به عنوان پیچیده ترین نهادهای خدماتی و عمومی شهری، مستلزم گذر از برنامه های آموزشی سنتی و انتقال به الگوهای یادگیری عمل محور، تعاملی و مبتنی بر شایستگی است. نظام آموزشی موجود در شهرداری تهران به رغم صرف هزینه های کلان، به دلیل انفعال فراگیران، گسست میان دانش نظری و چالش های میدانی، نیازسنجی های نادرست و ارزشیابی های سطحی، از اثربخشی لازم برخوردار نیست. پژوهش حاضر با هدف «آسیب شناسی نظام آموزشی موجود و ارائه الگوی جامع بازطراحی دوره های آموزشی و توانمندسازی کارکنان شهرداری بر اساس تلفیق دو الگوی «درس پژوهی» (Lesson Study) و «آموزش مبتنی بر شایستگی» (CBT) انجام شده است. روش پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش جمع آوری داده ها، آمیخته (کیفی-کمی) است. در بخش کیفی با استفاده از تحلیل تماتیک و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۳۰ نفر از خبرگان آموزشی و مدیران شهری، عارضه ها و آسیب های نظام آموزش شناسایی گردید. در بخش کمی، پرسشنامه استاندارد بین ۳۸۴ نفر از کارکنان و مدیران شهرداری تهران توزیع و داده ها با استفاده از آزمون های آماری و مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) با نرم افزارهای SPSS و SmartPLS تحلیل شد. یافته های بخش آسیب شناسی نشان داد که عدم تطابق محتوای آموزشی با شایستگی های شغلی (بار عاملی ۰.۸۲) و فقدان حلقه های یادگیری تعاملی (بار عاملی ۰.۷۹) مهم ترین چالش های نظام جاری هستند. همچنین، اجرای الگوی بازطراحی شده مبتنی بر درس پژوهی سازمانی و آموزش شایسته محور، به صورت معنی داری موجب ارتقای خودکارآمدی شغلی (β = ۰.۴۶)، بهبود کیفیت ارائه خدمات شهری (β = ۰.۵۲) و انتقال واقعی یادگیری به محیط کار (β = ۰.۴۹) می شود (p < ۰.۰۱). در نهایت، نقشه راه اجرایی و چرخه ۷ مرحله ای درس پژوهی سازمانی برای عملیاتی سازی نظام جدید توانمندسازی در شهرداری پیشنهاد گردیده است.

کلیدواژه ها:

آسیب شناسی آموزشی ، بازطراحی آموزشی ، درس پژوهی (Lesson Study) ، آموزش مبتنی بر شایستگی (CBT) ، توانمندسازی کارکنان ، شهرداری تهران