اخلاق حرفه ای معلمی و جایگاه صداقت در فرایند تعلیم و تربیت (پژوهشی تحلیلی در منابع اسلامی و متون علمی)

صداقت، یکی از اساسی ترین فضایل اخلاقی در اسلام، نقشی بی بدیل در شکل گیری شخصیت فردی و اجتماعی انسان دارد (یوسفی سرود، ۱۴۰۴، ص ۲). در فرایند آموزش و پرورش نیز معلم به عنوان محور اصلی تعلیم و تربیت، نه تنها دانش را به فراگیران منتقل می کند، بلکه مسئولیت خطیر تربیت اخلاقی و ارزشی آنان را نیز بر عهده دارد (یوسفی سرود، ۱۴۰۴، ص ۳). با توجه به این اهمیت، پژوهش حاضر با هدف بررسی جایگاه صداقت در اخلاق حرفه ای معلمی و با رویکرد تحلیلی-استنتاجی و بهره گیری از منابع معتبر اسلامی و متون علمی انجام شده است.یافته های پژوهش نشان می دهد که صداقت در سه سطح گفتار، رفتار و نیت معنا می یابد. در منابعی چون قرآن کریم، نهج البلاغه، اخلاق ناصری، منیه المرید و آثار معاصران، صداقت به عنوان مهم ترین اصل اخلاق حرفه ای معلم معرفی شده است (اطهری، ۱۴۰۰، ص ۴۵). از سوی دیگر، پژوهش های میدانی نیز نشان داده اند که صداقت معلم، قوی ترین عامل ایجاد امنیت روانی در کلاس درس است و به طور مستقیم بر افزایش انگیزه ی تحصیلی و بهبود عملکرد دانش آموزان تاثیر می گذارد (چاوشی، ۱۴۰۲، ص ۵).با این حال، آنچه در این پژوهش به عنوان یک چالش اساسی مطرح شده، شکاف عمیق میان نظریه و عمل در نظام تربیت معلم است (وجدانی، ۱۴۰۲، ص ۱۸). در پایان نیز راهکارهایی برای نهادینه سازی صداقت در نظام آموزشی ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

اخلاق حرفه ای ، صداقت ، معلم ، تعلیم و تربیت ، منابع اسلامی