بررسی پدیده خستگی دیجیتال و تاثیر آن بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان

گسترش فناوری های دیجیتال در نظام های آموزشی، به ویژه پس از همه گیری کووید-۱۹، شیوه یادگیری دانش آموزان را به طور چشمگیری متحول کرده است. استفاده گسترده از تلفن های هوشمند، رایانه، تبلت، کلاس های مجازی، شبکه های اجتماعی آموزشی و سامانه های مدیریت یادگیری، اگرچه فرصت های فراوانی برای توسعه آموزش فراهم کرده، اما پیامدهایی همچون «خستگی دیجیتال» را نیز به همراه داشته است. خستگی دیجیتال به مجموعه ای از علائم جسمی، شناختی، روانی و هیجانی گفته می شود که در اثر استفاده طولانی مدت و بدون وقفه از ابزارهای دیجیتال ایجاد می شود. این پدیده با کاهش تمرکز، افت انگیزه، اختلال خواب، کاهش حافظه فعال، افزایش استرس و کاهش کیفیت یادگیری همراه است و می تواند عملکرد تحصیلی دانش آموزان را به طور قابل توجهی تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه مطالعه منابع علمی معتبر، به بررسی ابعاد مختلف خستگی دیجیتال، عوامل ایجادکننده آن، پیامدهای شناختی و آموزشی و تاثیر آن بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان می پردازد. نتایج نشان می دهد میان مدت زمان استفاده از نمایشگرها، میزان خستگی دیجیتال و افت عملکرد تحصیلی رابطه معناداری وجود دارد. همچنین مدیریت صحیح زمان استفاده از فناوری، آموزش سواد دیجیتال، طراحی فعالیت های آموزشی متنوع و مشارکت خانواده ها می تواند نقش مهمی در کاهش آثار این پدیده داشته باشد.

کلیدواژه ها:

خستگی دیجیتال ، عملکرد تحصیلی ، دانش آموزان ، یادگیری الکترونیکی ، سلامت روان ، فناوری آموزشی