تدوین الگوی چیدمان نیروهای عملیاتی آتش نشانی با رویکرد ماموریت امداد و نجات ایمن در نوبت های کاری (مطالعه موردی: ایستگاه مرکزی آتش نشانی شهرداری ساوه)

سابقه و هدف: عملیات آتش نشانی از جمله خطرناک ترین وظایف شغلی است که آتش نشانان را در معرض خطر دائمی قرار می دهد. مطالعه حاضر با هدف شناسایی معیارها و ویژگی های کلیدی نیروهای عملیاتی و تدوین الگوی علمی چیدمان نوبت های کاری آتش نشانی انجام شد تا در نهایت عملیات ایمن تری در صحنه حادثه محقق گردد.روش کار: این پژوهش از نوع کاربردی و میدانی-کتابخانه ای است. جامعه آماری شامل کارکنان ایستگاه مرکزی سازمان آتش نشانی شهرداری ساوه بود که به روش تمام شماری انتخاب شدند. اطلاعات با دو پرسش نامه دموگرافیک و تخصصی گردآوری شد. معیارهای چیدمان توسط خبرگان (روسای ایستگاه ها) تعیین و با روش فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) و نرم افزار Expert Choice وزن دهی گردید. سپس با تعمیم امتیازها به هر نیروی عملیاتی، توان هر نوبت و ایستگاه محاسبه شد.یافته ها: معیارها به ترتیب اولویت عبارت بودند از: قدرت تصمیم گیری (۲۵/۹ درصد)، تجربه (۲۰/۴ درصد)، نظر رئیس ایستگاه (۱۵/۲ درصد)، مدیریت استرس (۱۰/۵ درصد)، شاخص توده بدنی (۶/۷ درصد)، دوره های آموزشی (۶ درصد)، نمره آزمون ورزشی و عملیاتی (۵/۲ درصد)، ورزش هوازی (۴/۳ درصد)، مدرک تحصیلی (۳/۲ درصد) و ورزش قدرتی (۲/۶ درصد). نرخ ناسازگاری ماتریس ها پس از بازبینی در محدوده قابل قبول قرار گرفت. توان عملیاتی نوبت ها و ایستگاه ها اختلاف معناداری نشان داد و الگوی فعلی تخصیص شیفت ها ناکارآمد تشخیص داده شد.نتیجه گیری: مهارت های ناکافی عملیاتی و چیدمان غیرعلمی نیروهای به بروز حوادث در عملیات آتش نشانی کمک می کند. الگوی پیشنهادی مبتنی بر AHP می تواند ظرفیت عملیاتی تیم ها را متوازن و ارتقا دهد و ماموریت های نجات ایمن تری را تضمین کند. تمرکز بر تقویت قدرت تصمیم گیری، تجربه و مدیریت استرس در اولویت برنامه های آموزشی و جابجایی نیروها قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

آتش نشانی ، نوبت های عملیاتی ، الگوی چیدمان ، فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) ، ایمنی عملیات