تحلیل نقش مدیریت شهری در آمایش فضایی و توسعه پایدار شهری

مدیریت شهری یکی از مهم ترین سازوکارهای هدایت تحولات کالبدی، اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی شهرهاست و نقش تعیین کننده ای در تحقق آمایش فضایی و توسعه پایدار شهری دارد. گسترش سریع شهرنشینی، افزایش تقاضا برای زمین و خدمات، تغییرات کاربری اراضی، نابرابری فضایی، فشار بر منابع طبیعی و تشدید مسائل زیست محیطی، ضرورت بازنگری در شیوه های مدیریت و برنامه ریزی شهری را افزایش داده است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل نقش مدیریت شهری در آمایش فضایی و توسعه پایدار شهری انجام شده و تلاش دارد ارتباط میان سیاست های مدیریت شهری، سازماندهی فضایی فعالیت ها و خدمات، توزیع متعادل امکانات و تحقق ابعاد مختلف پایداری شهری را بررسی کند. روش پژوهش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعات اسنادی و کتابخانه ای است و داده ها از طریق بررسی منابع علمی، پژوهش های پیشین، اسناد و مطالعات مرتبط با مدیریت شهری، برنامه ریزی فضایی، توسعه پایدار، حکمرانی شهری و سازماندهی کاربری های شهری گردآوری شده اند. یافته های پژوهش نشان می دهد که مدیریت شهری از طریق سیاست گذاری فضایی، هدایت توسعه کالبدی، کنترل گسترش نامتوازن شهر، ساماندهی کاربری زمین، توسعه زیرساخت ها و خدمات عمومی، تقویت حمل ونقل پایدار، حفاظت از محیط زیست و هماهنگی میان نهادهای مسئول می تواند زمینه تحقق تعادل فضایی و پایداری شهری را فراهم کند. همچنین نتایج نشان می دهد که نبود هماهنگی نهادی، تمرکزگرایی، ضعف مشارکت شهروندان، نابرابری در دسترسی به خدمات، توسعه پراکنده شهری و فاصله میان برنامه های مصوب و اجرای واقعی آنها از مهم ترین موانع تحقق آمایش فضایی و توسعه پایدار محسوب می شوند. در مجموع، مدیریت شهری زمانی می تواند نقش موثری در تحقق توسعه پایدار داشته باشد که تصمیم گیری فضایی بر پایه شناخت ظرفیت های محیطی و اجتماعی، توزیع عادلانه منابع، هماهنگی بین سطوح مختلف مدیریت و استفاده از ابزارهای نوین برنامه ریزی و اطلاعات مکانی انجام گیرد.

کلیدواژه ها:

مدیریت شهری ، آمایش فضایی ، توسعه پایدار شهری ، برنامه ریزی فضایی ، حکمرانی شهری