ارزیابی تاثیر شفافیت مالی بر اعتماد شهروندان به عملکرد شهرداری

اعتماد عمومی شهروندان به شهرداری ها یکی از مهم ترین مولفه های حکمرانی مطلوب شهری و زمینه ساز تحقق مشارکت پایدار شهروندان در اداره امور عمومی است. در این میان، شفافیت مالی به عنوان یکی از مهم ترین سازوکارهای پاسخگویی، می تواند از طریق فراهم کردن امکان دسترسی شهروندان به اطلاعات مربوط به منابع درآمدی، نحوه تخصیص و هزینه کرد بودجه، قراردادها، پروژه های عمرانی و عملکرد مالی، زمینه تقویت اعتماد عمومی را فراهم سازد. پژوهش حاضر با هدف تبیین تاثیر شفافیت مالی بر اعتماد شهروندان به عملکرد شهرداری و بررسی نقش آن در تقویت مشارکت و همراهی شهروندان انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، مروری و کتابخانه ای است و با بررسی و تحلیل یافته های پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط با شفافیت مالی، پاسخگویی، اعتماد عمومی، حکمرانی شهری و مشارکت شهروندی انجام شده است. نتایج بررسی مطالعات نشان می دهد که شفافیت مالی صرفا به انتشار اطلاعات مالی محدود نمی شود، بلکه مجموعه ای از مولفه های دسترسی پذیری اطلاعات، گزارشگری روشن و مستمر، پاسخگویی مدیران، نظارت پذیری، قابلیت مقایسه اطلاعات و ارائه به موقع داده های مالی را دربرمی گیرد. یافته ها همچنین نشان می دهد که افزایش شفافیت مالی می تواند با کاهش ابهام و برداشت های منفی درباره نحوه مدیریت منابع عمومی، زمینه ارتقای اعتماد نهادی شهروندان را فراهم کند. از سوی دیگر، اعتماد ایجادشده موجب افزایش پذیرش تصمیمات مالی شهرداری، تمایل بیشتر به پرداخت عوارض و مشارکت در تامین مالی خدمات و پروژه های شهری می شود. بررسی مطالعات همچنین بیانگر آن است که عملکرد واقعی شهرداری، پاسخگویی مدیریتی و رعایت الزامات قانونی می توانند رابطه میان شفافیت مالی و اعتماد عمومی را تقویت کنند. بنابراین، شفافیت مالی را می توان یکی از پایه های اساسی ایجاد اعتماد عمومی و افزایش مشارکت شهروندان در نظام مدیریت شهری دانست؛ به گونه ای که توسعه نظام های گزارشگری مالی قابل فهم، دسترسی عمومی به اطلاعات و تقویت سازوکارهای پاسخگویی می تواند به افزایش سرمایه اجتماعی و بهبود رابطه میان شهرداری و شهروندان منجر شود.

کلیدواژه ها:

شفافیت مالی ، اعتماد شهروندان ، عملکرد شهرداری ، حکمرانی شهری ، مشارکت شهروندی