بررسی رابطه کنجکاوی با حس رقابت دانش آموزان ابتدایی با نقش میانجی گری کنش گری اجتماعی

بیان مسئله: کنجکاوی به عنوان یکی از نیروهای بنیادین انگیزش درونی در دانش آموزان ابتدایی شناخته می شود که نقش مهمی در جهت دهی به رفتارهای تحصیلی و اجتماعی دارد. با وجود تاکید نظری بر پیوند میان کنجکاوی و رقابت، مکانیسم دقیق این رابطه به ویژه از طریق نقش متغیرهای واسطه ای مانند کنش گری اجتماعی کمتر مورد کاوش علمی قرار گرفته است. از این رو، شکاف پژوهشی قابل توجهی در تبیین چگونگی تبدیل کنجکاوی به رقابت در بستر عاملیت کودک وجود دارد. هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه کنجکاوی با حس رقابت دانش آموزان ابتدایی با نقش میانجی گری کنش گری اجتماعی انجام شد. روش: روش پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان پایه های چهارم تا ششم ابتدایی شهرستان … در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بود. حجم نمونه ۳۸۰ نفر تعیین و به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد شده کنجکاوی کاشدان و همکاران (۲۰۰۹)، حس رقابت جانسون و جانسون (۲۰۰۵) و کنش گری اجتماعی محقق ساخته گردآوری و با روش های همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری در نرم افزارهای SPSS و AMOS تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که بین کنجکاوی و حس رقابت رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (۰۱/۰p<). همچنین، کنش گری اجتماعی نقش میانجی معناداری در رابطه بین کنجکاوی و حس رقابت ایفا کرد؛ به گونه ای که بخش قابل توجهی از اثر کنجکاوی بر رقابت از مسیر غیرمستقیم و از طریق کنش گری اجتماعی عبور می کرد. نتایج: بر اساس یافته ها می توان نتیجه گرفت که برای تقویت رقابت سالم و سازنده در دانش آموزان ابتدایی، صرف پرورش کنجکاوی کافی نیست؛ بلکه لازم است به طور هم زمان بسترهای بروز کنش گری اجتماعی شامل پرسش گری، مشارکت فعال و تصمیم گیری جمعی در کلاس درس فراهم گردد.

کلیدواژه ها:

: کنجکاوی ، حس رقابت ، کنش گری اجتماعی ، دانش آموزان ابتدایی ، مدل یابی معادلات ساختاری