تاثیر محبت واحترام دررابطه معلم ودانش آموز

این پژوهش با هدف بررسی تاثیر متغیرهای محبت و احترام در رابطه معلم و دانش آموز بر متغیرهای روانی دانش آموزان، به ویژه انگیزه یادگیری و خودکارآمدی، انجام شد. از نظر روش شناسی، این مطالعه با طرح پژوهشی «توصیفی-همبستگی» و با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای در میان دانش آموزان مقطع متوسطه صورت گرفت. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه های استاندارد مبتنی بر طیف لیکرت بود که روایی و پایایی آن ها از طریق تحلیل عاملی و آلفای کرونباخ تایید گردید. فرآیند تحلیل داده ها نیز با بهره گیری از نرم افزارهای SPSS و AMOS و از طریق آزمون های رگرسیون و مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) انجام پذیرفت تا روابط میان متغیرهای محبت، احترام و انگیزه به دقت تبیین گردد.یافته های پژوهش نشان داد که محبت معلم و احترام متقابل در رابطه با دانش آموز، رابطه مثبت و معناداری با انگیزه یادگیری و سلامت روان دارند. نتایج تحلیل رگرسیون و مسیر نشان داد که محبت معلم نه تنها به تنهایی پیش بین قدرتمندی برای افزایش انگیزه درونی است، بلکه متغیر «احترام» به عنوان یک میانجی کلیدی عمل می کند؛ به این معنا که محبت معلم ابتدا با ارتقای سطح احترام در کلاس درس، مسیر تسهیل انگیزه را هموار می سازد. مشخص شد که ترکیب این دو مولفه (محبت و احترام) یک ساختار عاطفی-اخلاقی پایدار ایجاد می کند که فراتر از اثرات تک متغیره عمل نموده و می تواند بخش قابل توجهی از تغییرات در وضعیت روانی و عملکرد تحصیلی دانش آموزان را تبیین نماید.در نتیجه، این مطالعه بر ضرورت بازنگری در رویکردهای آموزشی و توجه به ابعاد غیرشناختی در فرآیند یادگیری تاکید دارد. یافته ها پیشنهاد می دهند که برای ارتقای کیفیت آموزش، باید برنامه های تربیت معلم را بر تقویت هوش عاطفی و مهارت های ایجاد فضای محترمانه متمرکز کرد. همچنین، مدیران آموزشی می توانند از این نتایج برای طراحی محیط های کلاسی مبتنی بر امنیت عاطفی استفاده کنند. پیشنهاد می شود پژوهش های آتی با استفاده از روش های طولی و کیفی، به بررسی پیامدهای بلندمدت این روابط عاطفی در مسیر رشد شخصیتی دانش آموزان بپردازند تا مدل های مفهومی جامع تری برای بهبود کیفیت روابط آموزشی در نظام های آموزشی مختلف فراهم آید.

کلیدواژه ها:

محبت معلم ، احترام متقابل ، رابطه معلم-دانش آموز ، انگیزه یادگیری ، روان شناسی تربیتی