پیشرفت های نوین در ارزیابی پاسخ ایمنی هومورال پس از واکسیناسیون: از ELISA تا سامانه های چند پارامتری

ارزیابی پاسخ ایمنی پس واکسیناسیون یکی از مهمترین مراحل توسعه و اعتبار سنجی واکسن ها در پزشکی و دامپزشکی محسوب می شود. در میان شاخه های مختلف ایمنی اکتسابی، پاسخ ایمنی هومورال به دلیل نقش کلیدی آنتی بادی ها در خنثی سازی عوامل بیماری زا، شاخص مهمی در سنجش ایمنی زایی واکسن ها به شمار می رود. طی دهه های اخیر، روش های متعددی برای ارزیابی پاسخ هومورال توسعه یافته اند که از آزمون های کلاسیک سرولوژیک تا فناوری های پیشرفته چندپارامتری را شامل می شوند. آزمون ELISA همچنان به عنوان متداول ترین روش سنجش آنتی بادی در مطالعات ایمونوژنسیته مورد استفاده قرار می گیرد، اما محدودیت هایی نظیر عدم ارزیابی عملکرد خنثی کنندگی آنتی بادی ها موجب توسعه روش های مکمل شده است. در سال های اخیر فناوری هایی نظیر آزمون های خنثی سازی ویروس، Multiplex Immunoassays، سیستم های مبتنی بر فلوسایتومتری و رویکردهای سرولوژی سامانه ای (systems serology) امکان ارزیابی دقیق تر پاسخ های ایمنی را فراهم کرده اند. این مقاله مروری به بررسی مبانی ایمنی هومورال، روش های کلاسیک و نوین ارزیابی پاسخ آنتی بادی، شاخص های آماری مورد استفاده در مطالعات ایمونوژنسیته و چشم انداز آینده فناوری های ارزیابی واکسن می پردازد.

کلیدواژه ها:

ایمنی هومورال ، ایمونوژنیسیته ، ELISA ، واکسن ، آنتی بادی ، سرولوژی ، دامپزشکی