راهکارهای مقابله با بیوفیلم های میکروبی دهان و دندان

حفره دهان انسان میزبان اجتماعات متنوعی از میکروب ها است که به صورت بیوفیلم زندگی می کنند. این بیوفیلم های دهانی در واقع ساختارهایی سازمان یافته و پویا هستند که از تجمع مرحله به مرحله میکروارگانیسم ها بر سطح دندان یا سطوح غیرزنده، ناشی می شوند. معماری سه بعدی بیوفیلم ها موجب افزایش قابل توجه مقاومت میکروبی در برابر عوامل ضدمیکروبی شده و به طور مستقیم در بروز بیماری های شایع دهانی نظیر پوسیدگی دندانی و بیماری های پریودنتال (بیماری های لثه) نقش دارد. بیوفیلم دهانی تشخیص داده نشده و درمان نشده می تواند منجر به بیماری های شدیدی مانند پریودنتیت مزمن و در نهایت از دست دادن دندان شود. مدیریت موثر بیماری های عفونی دهانی مرتبط با بیوفیلم یک چالش جهانی است زیرا بیوفیلم دهانی در مقایسه با باکتری های آزاد (پلانکتونیک)، مقاومت بیشتری در برابر عوامل ضد میکروبی و قدرت بیماری زایی بالاتری نشان می دهد. مرور شواهد موجود نشان می دهد که چندین رویکرد نوین می توانند در مهار تشکیل، تضعیف یا تخریب بیوفیلم موثر باشند. بیوسورفکتانت های میکروبی با مهار چسبندگی اولیه باکتری ها، آنزیم هایی نظیر دکستراناز با تخریب ماتریکس بیوفیلم و کاهش انسجام بیوفیلم و نانوذرات با توان نفوذ بالا و فعالیت انتخابی در نواحی اسیدی، تخریب غشا و تداخل در تجمع باکتری ها، اثربخشی پایداری در کاهش بیوفیلم نشان می دهند. به طور کلی، ترکیب رویکردهای زیستی، آنزیمی، نانوفناورانه می تواند استراتژی موثرتری برای مدیریت بیوفیلم های دهانی و ارتقای سلامت دهان فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

بیوفیلم دهانی ، پریودنتیت ، بیوسورفکتانت ، ماتریکس بیوفیلم