پیشگیری از خطاها و حوادث در پروژه های فناوری اطلاعات با رویکرد مسئله یابی

پروژه های فناوری اطلاعات به رغم پیشرفت های چشمگیر در حوزه روش های توسعه، ابزارهای مدیریت پروژه و فناوری های نوظهور، همچنان با نرخ بالایی از شکست، خطا و حادثه مواجه هستند. گزارش های معتبر بین المللی حاکی از آن است که حدود ۷۰ درصد پروژه های نرم افزاری یا کاملا شکست می خورند یا با تاخیر و افزایش هزینه مواجه می شوند. مقاله حاضر با رویکرد مسئله یابی (Problem Finding) به بررسی علل ریشه ای خطاها و حوادث در پروژه های فناوری اطلاعات می پردازد و چارچوبی نظام مند برای پیشگیری از وقوع مجدد آن ها ارائه می دهد. در این مقاله، ابتدا ابعاد و آمار شکست پروژه های IT در سطح جهانی و ایران مرور می شود، سپس روش های تحلیل ریشه ای از جمله پنج چرایی، نمودار استخوان ماهی و تحلیل درخت خطا معرفی می گردد. در ادامه، با بررسی چند مطالعه موردی واقعی از جمله شکست پیاده سازی ERP در شورای شهر بیرمنگام و سامانه جامع تجارت ایران، کاربست رویکرد مسئله یابی در عمل نشان داده می شود. در پایان، راهبردهای عملی برای پیاده سازی فرهنگ مسئله یابی در سازمان ها و به کارگیری فناوری های نوین مانند هوش مصنوعی در پیش بینی و پیشگیری از خطا ارائه می گردد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که کلید موفقیت در کاهش خطاهای پروژه های IT نه در واکنش سریع به حوادث، بلکه در تغییر نگاه از مدیریت حادثه به مدیریت مسئله و تحلیل عمیق ریشه ها نهفته است.

کلیدواژه ها:

پیشگیری از خطا ، پروژه های فناوری اطلاعات ، تحلیل ریشه ای (RCA) ، مدیریت مسئله ، پنج چرایی ، شکست پروژه ، مدیریت ریسک.