نقش معلم و معاون در موفقیت دانش آموزان

موفقیت دانش آموزان یکی از مهم ترین اهداف نظام آموزشی است و تحقق آن تنها به کیفیت تدریس یا توانایی های فردی دانش آموز وابسته نیست، بلکه مجموعه ای از عوامل آموزشی، مدیریتی، عاطفی، اجتماعی و سازمانی در شکل گیری آن نقش دارند. در این میان، معلم و معاون مدرسه از مهم ترین عناصر تاثیرگذار بر فرایند یادگیری و موفقیت دانش آموزان به شمار می روند. معلم از طریق کیفیت تدریس، برقراری ارتباط موثر، ایجاد انگیزه، توجه به تفاوت های فردی، ارائه بازخورد مناسب و ایجاد محیطی امن و حمایتگر می تواند نگرش دانش آموزان نسبت به یادگیری و میزان مشارکت آنان را تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش های انجام شده در ایران نیز نشان داده اند که کیفیت تعامل میان معلم و دانش آموز با پیشرفت تحصیلی ارتباط دارد و تعامل سازنده می تواند از طریق تقویت سازگاری و تاب آوری تحصیلی، زمینه موفقیت بیشتر دانش آموزان را فراهم کند (محمدجانی و سلاجقه، ۱۴۰۱). از سوی دیگر، معاون مدرسه با ایفای نقش هماهنگ کننده میان مدیر، معلمان، دانش آموزان و خانواده ها، در ایجاد نظم آموزشی، پیگیری وضعیت تحصیلی، شناسایی مشکلات دانش آموزان، هماهنگی فعالیت های آموزشی و پرورشی و فراهم کردن شرایط مناسب برای یادگیری نقش مهمی دارد. بنابراین، موفقیت دانش آموزان زمانی پایدارتر خواهد بود که نقش معلم و معاون در یک چارچوب هماهنگ و هدفمند دنبال شود. تعامل مناسب این دو گروه می تواند موجب شناسایی زودهنگام مشکلات تحصیلی، کاهش بی انگیزگی، افزایش مشارکت دانش آموزان و تقویت فضای مثبت مدرسه شود. پژوهش های داخلی نیز اهمیت تعامل معلم و دانش آموز و نقش آن در پیشرفت تحصیلی را تایید کرده اند؛ به گونه ای که ارتباط موثر و سازنده در محیط آموزشی با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان رابطه معنادار دارد (زاهدبابلان و معینی کیا، ۱۳۹۰). پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش معلم و معاون در موفقیت دانش آموزان و شناسایی مهم ترین سازوکارهای اثرگذاری آنان بر پیشرفت تحصیلی، انگیزه یادگیری، رشد اجتماعی و عاطفی و سازگاری دانش آموزان انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که معلم و معاون، در صورت برخورداری از ارتباط حرفه ای، همکاری مستمر و نگاه دانش آموزمحور، می توانند زمینه مناسبی برای رشد همه جانبه دانش آموزان فراهم کنند. همچنین، توجه هم زمان به ابعاد آموزشی، تربیتی، عاطفی و مدیریتی، از عوامل مهم دستیابی به موفقیت پایدار دانش آموزان محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

معلم ، معاون مدرسه ، موفقیت دانش آموزان ، پیشرفت تحصیلی ، انگیزه یادگیری ، تعامل آموزشی ، مدیریت مدرسه